نقد أهل السنة على المعتزلة في مسئلة الشفاعة

Abstract

ÖZET: Şefaat, gerek geçmişte gerek günümüzde Müslümanların tartıştıkları en önemli konulardan biridir. Mu‘tezile, büyük günah işleyenler hakkında şefaatin söz konusu olmadığını onun yalnızca fasık olmayan ve tövbe eden müminler için geçerli olduğunu söylemişlerdir. Onlara göre şefaatin fasıklar için söz konusu olması, onların beş temel ilkesinden biri olan va’d ve vaid prensibi ile bağdaşmamaktadır. Dolayısıyla Mu‘tezile’ye göre şefaat, sevaba müstehak olan müminlerden başkası için uygun olmaz. Bu durumda şefaat, sevabın artırılması ve derecelerin yükseltilmesi ile ilgilidir. Büyük günah işleyen ve tövbe etmeden ölenler ise sonsuza dek cehennem ateşinde kalacaklardır. Ehl-i Sünnet ise Mu’tezile’nin şefaat konusundaki yaklaşımını reddederek onun sekiz kısmını kabul ederler. Bu kısımlardan biri de büyük günah işleyene yapılan şefaattir. Bu çalışmamızda önce şefaat konusunda Mutezile ile Ehl-Sünnettin delilerini daha sonra aklî ve naklî delillerle Ehl-i Sünnet’in Mutezile’ye eleştirisini ele aldık.

ABSTRACT: Intercession is one of the most important issues that Muslims have dis-cussed both in the past and today. In al- Mu`tazilas opinion the intercession is: They deny the intercession for sinners and they limit it to repentant of the believers not sinners. Since calling for intercession for sinners in thir opinion is not consistent with their principles. As stated by al-Mu`tazilas, the intercession cannot be applied ex-cept on the believers who deserve reward. Intercession is related to the promo-tion of the believers and reward them but the sinners who die without repent are excluded from the intercession and this matches with their doctrine in an immortality of in all its 8 types including intercession for sinners from nation of Mohammed, peace be upon him and responded to al-Mu`tazilas, denying his viewpoint. In this study, we first examine about Muthile and Ahl-Sunnah and then we discussed the criticism of the Ahl al-Sunnah's Mutezile by reason and transfer proofs.