https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/1389 Basic Islamic Sciences 2026-05-12T12:10:27Z https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6126 El-Mesailu’n-Nahviyye fî Tefsîri İbn Cüzey el- Endelüsi, (İbnu Cüzey el-Endelüsi’nin Tefsirindeki Nahiv konuları ile ilgili Görüşleri) TAHA, Dilşad Kadir ÖZET: El-Mesailu’n-Nahviyye fî Tefsîri İbn Cüzey el-Endelüsi, (İbnu Cüzey el-Endelüsi’nin Tefsirindeki Nahiv konuları ile ilgili Görüşleri) adlı konuyu seçme sebebimizi, önemini ve karşılaştığımız zorlukları ve geçmiş çalışmalara değindik. Musannifin hayatı, yetiştiği bölge, araştırma konusu olan tefsiri, onun metodu, nahiv kaynakları ve ölçüleri hakkındaki konulara yer verdik. Ayrıca tefsirdeki gramer konularından merfularadan olan fail ile naibi fail, mebteda ile haber ve nâsihlere yer verdik. Mensuplardan hal, istisna, temyiz, mef’ullar ve nidaya yer verdik. Mecrurlardan ise izafet, muzafın hazfedilmesi, muzafun ileyhi muzaftan ayrı olması, mecrura atfedilmesi ve harflerin manalarındın bahsedilmiştir. Ayrı isim cümlesi, fiil cümlesi ve şibhi cümlenin yanı sıra hazf etme ve manayı anlam ve lafza yükleme hakkında bahsedilmiştir. Hatimede araştırmada elde ettiğimiz önemli sonuç ve önerileri belittik.; ABSTRACT: The research started with the introduction, and the research er mentioned the reason why he chose the subject, the important of the research, the difficulties which he faced, and the recent studies. The research divided into three chapters. The first chapter titled with (Ibn Jazzi and its impact) .The author (Ibn Jezi) talked about two subjects, the first is his biography and his growing, the second one is about his explanation boobk: the methology, grammatical sources and the features. The second chapter is titled with (the grammatical researches) which come in the explanation, and this chapter divided into three researchers . The first one is Al Msrfooh (المرفوعددات) the subject and the complement, an initiative noun plus an initiative adjective and exchange the movement of signs The second research is Al Mansobat (adverbs,(المنصدوبات) are five: (Exceptional , distinguishes, objectives and Al Nidaa) additional, (The third one is Al Majrorat المجدرورات) are five: (An delete the addition, separate between the addition and its complement, Al Matoof on Al Majroor and the letters of the meaning) The third chapter contains two researchers. The first (sentence) it is three types (noun sentence, verb sentences and clause) The second research (Grammatical interpretation) talked about delete and concentration on meaning and pronounciation , then the author ended the research by a conclusion he summarized the important results which he got from the study, and he ended the research also by mentioning the source by alphabetical order. 2019-01-01T00:00:00Z https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6123 Muheddidâtu’l-İktisâd Fi’l-Fıkhi’l-İslamî ALİ, Farhang Mohammed ÖZET: Bu tez önemli yerleşik bazı kavramların tanımı hakkındadır. Tezde bu kavramların incelenmesi ile birlikte bu geniş alanda Kuran’ın öngördüğü ekonomik düzeni tehdit eden unsurlara cevap verilmektedir. Bu çalışma Önsöz, Giriş, Üç bölüm ve Sonuç kısımlarından oluşmaktadır. Giriş bölümünde tezin başlığında yer almakta olan tehdit, iktisat ve Fıkıh gibi temel kavramların tanımlarına yer verilmektedir. Birinci bölümde günümüz dünyasının önemli ekonomi sistemleri olan kapitalizm, komünizm ve İslami ekonomi sisteme dair bilgi verilmekte; söz konusu ekonomi sistemlerinin temel özelliklerine dair açıklamalar yer almaktadır. Bu sistemler arasında İslam ekonomi sisteminin en önemlisi olduğu ortaya çıkmaktadır. Çünkü İslam şeriatına dayanan hâkim değerler bu istemde ortaya çıkmıştır. İkinci bölümde Kuran-ı Kerim’de yer verilen ekonomik istikrarı açık olarak tehdit edici faiz (ribâ), israf (tebzîr) ve tekelcilik (ihtikâr) gibi kavramlar incelenmiştir. Üçüncü bölümde Kuran-ı Kerim’de yer verilen ekonomik istikrarı zımnen tehdit edici yolsuzluk ve rüşvet ile birlikte geçersiz (fâsid) ekonomik işlemler ve bu işlemlerin ekonomiye etkisinin açıklaması gibi konulara yer verilmiştir. Sonuç bölümü ise tezde yer verilen konuların incelenmesi ile ortaya çıkan en önemli neticeleri kapsamaktadır.; ABSTRACT: This letter is an introduction to some important terms that are strong, and an attempt to look out for and roam its width area, which enables the threats to the stability of the economy. This letter consists of an introduction, preliminary, three chapters and a conclusion. The researcher tried through this message subjects to talk about boot message address vocabulary definition, namely the threat, and stability, and the economy, and the Koran. I spoke at the first chapter of most economic systems in the world today: capitalism, socialism, and Islamic, having the characteristics of economic systems listed there. The most important systems is the system of Islamic economy, because it contained the dominant values are derived from the Islamic law (Shariah) on this system. And I spoke in the second chapter on the threats to the stability of the economy contained in the Koran explicitly: usury, and profligate, wasteful, and monopoly. In the third chapter, I spoke about the threats to the stability of the economy contained in the Qur'an implies, as a corrupt financial transactions and a statement of its impact on the economy, with administrative corruption and bribery. And stated in conclusion, the abstract, and includes the most important conclusion from what stated during the message subjects. 2016-01-01T00:00:00Z https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6122 Bişâr El-Huri’nin Şiirinde Sembolik Anlatım LAK, Razaw Abdulrahman Sadeq ملخص البحث: يعد هذا البحث المتواضع محاولة لكشف البناء الصوري في شعر بشارة الخوري والتطبيق على نماذج مختلفة من شعره ، لبيان طبيعة الصورة وأنواعها وخصائصها . نلحظ أن العرب ربطوا بين الشعر والصورة في نتاج الشعر العربي ، وحاولوا تتبع أثر الصورة في الشعر ، وتطورت هذه الآ ا رء النقدية عن طريق ق ا رءة الشعر العربي القديم حتى عد الشعر العربي قائما على الصورة ، لكن بعد اطلاع العرب على الثقافات الأجنبية والتأثر بها اضافت هذه المعارف الجديدة أ ا رء نقدية عكست توجهات جديدة في الشعر والأدب ، إذ نشأ جيل من الأدباء والشع ا رء العرب في العصر الحديث شربوا الثقافتين العربية والغربية ، واتاح لهم هذا الاطلاع على المزج بين الثقافات بروح شعرية عربية ، فكان الشاعر اللبناني بشارة الخوري أحد هؤلاء الشع ا رء الذين حافظوا على الموروث ، وجددوا فيه ، فضلا عن أن بعض الآ ا رء النقدية جعلت من الشعر العربي الحديث تقليدا ومحاكاة للشعر العربي القديم ا رفضين كل تجديد فيه ، لذلك حاولنا أن نبين قيمة شعر هذه المرحلة وكيفية تعامل الشع ا رء مع الصورة الشعرية . إن الصور الشعرية في شعر بشارة الخوري تمثل بيئة الشاعر ، وفكره ، وثقافته ، والعمق الشعوري الذي انبثق منها ، فتعالقت اللغة مع الفكر لتنتج فنا شعريا معب ا ر عن التأمل في الحياة وايجاد الحلول لها ، ونؤكد على صلة الق ا ربة بين صور بشارة الخوري والصور العربية القديمة الموروثة وهذا يبين حجم التأثر بالموروث ، ونجد أن خصائص الصورة تمثلت في شعره عن طريق توظيفها فنيا ، لتؤدي وظائفها الشعورية والخيالية ، وهذا يؤكد حضور خصائص الصورة الشعرية التي اتهم بها الأدب العربي بأنه لم يعرفها ، فكان توظيف المكان والزمان مرتبط بالمواقف السياسية والاجتماعية لمجتمعه ، بينما ارتبط اللون بالطبيعة التي استوحاها من جمال طبيعة لبنان ، أما الرمز فيعد رم ا ز عربيا في توظيفه له عن طريق استعمال اللغة البلاغية من تشبيه واستعارة وكناية ، التي عدت رمو ا ز اشار بها لقضاياه الخاصة والعامة ، إذ ظهر الرمز في شعر بشارة الخوري عندما كان يتخفى و ا رءه من السلطة وبطشها ، إذ تناولت الباحثة كل ما يتعلق بقضايا الصورة الشعرية من مصادرها ، وأنواعها ، وخصائصها ، وكيف ظهرت في شعر بشارة الخوري ، لتؤكد عمق الفن الشعري عنده ، وجمال صوره ، وقربها من الموروث العربي ، .وبيئة الشاعر ومشكلات بلده ومجتمعه; ÖZET: Bu çalışma, Beşâr el-Hûri’nin şiirlerinin sembolize yönünü, şiirde kullanılan sembollerin özelliklerini ve çeşitlerini, uygulamalı örnekler ışığında açıklamaya yönelik bir çalışmadır. Öteden beri bakıldığında Arapların şiir ile sembolik imgeler arasında çok sıkı bir ilişki kurdukları görülür. Bu nedenle de imgelerin şiirdeki etkisi araştırılmıştır. Yapılan edebi eleştiriler klasik dönem şiir okumaları üzerinden yapılmış neredeyse klasik dönem Arap şiiri, semboller üzerine kurulu edebi metinlerden sayılmıştır. Ancak özellikle Arapların yabancı kültürlerle tanışması ve onlardan etkilenmesi neticesinde öne sürülen bu edebi tenkitler, Arap şiirinin farklı boyutlarını da yansıtır hale gelmiştir. Zira Arap dünyasında hem Arap hem de batı kültürlerinden beslenmiş ve iki kültürü içselleştirmiş yeni bir nesil doğmuştu. Bu da onlara farklı kültürleri Arap şiiri ruhu ile kaynaştırma imkanı vermişti. Her ne kadar bazı kişiler tarafından klasik dönem Arap şiirinin korunması adına modern Arap şiiri bir asimilasyon ve tahribat olarak görülüp her türlü yeniliğe karşı çıkılsa da Lübnan’lı şair Beşşâr el-Hûrî, yeni dönemde dahi klasik Arap şiir mirasını sahiplenen ve ona yenilikler katan şairlerden biridir. Çalışmamızda Arap şiirinin modernleşme dönemi şiirlerinin sanatsal değerini ve şairlerin yeni tarz şiire olan yaklaşımlarını açıklama çabasına girdik. Beşâr el-Hûrî’nin şiirleri ekseninde şiirin sembol boyutuna dair yapılan araştırmalar neticesinde şairin şiirinde mevcut olan sembol boyutun aslında şairin düşüncelerini, kültürünü, şiir alanındaki derin vukufiyetinin yanı sıra yaşadığı dönemin ve kültürün izlerini taşıdığı ve o dönemin yansıması olduğu görülmüştür. Şiirlerinde dil ile akıl hayatın anlamlandırılması ve düşünülmesi amacıyla iç içe geçirilmiştir. Miras olarak devraldığı klasik dönem şiirin etkisinin boyutunu gösterir şekilde Beşâr el-Hûri’nin şiirleri ile klasik dönem şiir arasında güçlü bir bağ ve sanatsal kullanımın tüm boyutlarını görmek mümkündür. Şair şiirinde imgelerin sanatsal ve duygusal anlamda işlevini yerine getirecek şekilde kullanıldığı da görülmektedir. Bu da Arap edebiyatının yoksunluğuyla itham edildiği sembolün şiirsel özelliğinin varlığı tezini doğruluyor. Zaman ve mekân kullanımı toplumun siyasi ve sosyal konumlarıyla ilintiliydi. Örneğin Lübnan’ın doğal güzelliğini renkler ile sembolize ederdi. Ayrıca şairin yönetimin baskısından korunmak ve öfkelerini üstüne çekmemek amacıyla sığındığı bir ifade yöntemiydi. Bu sembolleştirme ise özel bireysel veya toplumsal olayları ifade etmek amacıyla kullandığı teşbih, istiare ve kinaye olgularının kullanımı açısından Arap geleneğinden beslenmiştir. Araştırmada Arap şiirindeki sembolik imgelerim kaynağı, çeşitleri, özellikleri ve Beşâr el-Hûri’nin şiirindeki yansımaları incelenmiş, sonuç olarak Beşâr el-Hûri’nin şiir sanatındaki derinliğini, anlamları sembolize edim biçimi, çevresi, yaşadığı toplumdaki toplumsal sorunları ifade yeteneği ve bu ifadenin klasik şiir ile olan ilintisi ortaya konulmuştur.; ABSTRACT: This modest research is an attempt to reveal the Image Schema in the poetry of Bechara El-Khoury, and its application to various models of his poetry to elucidate the nature, colors, and characteristics of the image schema. We notice that Arabs linked poetry with image schema in the Arabic poetic product, and attempted to trace the impact of the image on poetry. These critical views developed by reading the ancient Arabic poetry that the Arabic poetry was considered to be based on image schema. But after being acquainted with the foreign cultures and influenced by them, this new knowledge added critical views that reflected new trends in poetry and literature. A new generation of scholars and poets arose in the modern era who absorbed the Arabic and Western cultures. This knowledge of the Arabic and Western cultures gave them the ability to blend these two cultures with an Arabic poetic sense; and Bechara El-Khoury was one of these poets who preserved the heritage and renewed it. In addition, some critical views made the modern Arabic poetry an imitation and simulation of the ancient Arabic poetry, refusing any renewal in it. Therefore, we attempted to elucidate the value of poetry in this era, and how poets deal with image schema. As the researcher tracks the image schemata in Bechara El-Khoury’s poetry, she finds that his images represent the environment of the poet, his thoughts, his culture, and the emotional depth it emerged from; therefore, the language correlates with the thought to produce a poetic art that expresses contemplation in life and finding solutions to it. The researcher stresses the relation between the image schemata in Bechara El-Khoury’s poetry and the ancient Arabic inherited images which shows the extent of the influence the heritage has. And we find that the characteristics of the image were represented in his poetry by employing it to perform its emotional and fictional functions. This confirms the presence of the characteristics of the image schema, which Arabic literature was accused of not knowing. The employment of space and time was linked to the political and social attitudes of his society, while this type was related to the nature that was inspired by the beautiful nature of Lebanon. As for the symbol, it is considered an Arabic symbol in its employment of rhetorical language, such as simile, allegory, and metonymy, which were considered symbols by which the poet referred to his personal and public issues. The symbol appeared in Bechara El-Khoury’s poetry as a way to hide from the authority and its oppression. The researcher addressed everything related to the issues of image schema from their sources, types, and characteristics, and how they appeared in the poetry of Bechara El-Khoury; to confirm the depth of his poetic art, the beauty of his images, its proximity to the Arab heritage, the poet's environment, and the problems of his country and societ. 2020-01-01T00:00:00Z https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6119 Şâırıyyetu Lısânüddın İbn'ül Hatıb Mukârabetun Nakdıyyetün ALRASHED, Eyass ÖZET: Bu çalışma Granada’da alameyi farika olan şair, vezir, tarihçi, tabip ve filozof Lisanuddin İBNÜ’l-HATÎB’in şiirini araştırmaktadır. Birçok tarihçi ve edebiyat eleştirmenleri Hicri 8. Asrın, kendisiyle müstesna bir asır olduğunu kabul etmektedir. İBNÜ’l-HATÎB’in şiirleri Beni’l-Ahmer döneminde Endülüs’ün vardığı medeniyet düzeyini okumak ve tarihsel olayları yorumlama imkanına sahip olabilmek için önemli bir vesika sayılmaktadır. Bunun yanı sıra şiirini okuyanlar, 8. Asrın bariz bir şekilde edebiyat zevk ve anlayışıyla temeyyüz ettiğini görmektedir. Bu çalışma İBNÜ’l-HATÎB’i eleştirel bir sorgulama karşısına koymaktadır. Yıllar boyu gelişen eleştiri edatlarını kullanarak asırlarca oluşan eleştiri terminolojisini anlamak, her çağın edebi gereksinimlere uygun olması için batı, kadim Arap ve modern çağ eleştirmenlerine olgunlaşmalarında katkı sağlaması için çaba sarf ederek metinlere, doğru şairliği keşfetmek için uğraşarak direk bir şekilde yönelmektedir. Çünkü şiiri keşfetmek 1. Hedeftir, akabinde görüş ufkunu genişletmek için İbnül’-Hatib’in eleştiri analizini yapmadan önce istenmeyen sonuçları elde etmek ve zorluklara adım atmadan, nesir ve tarih yazılarından istifade etmek için çaba sarf etmektir. Bu çalışma iki bölüme ayrılmıştır. Birinci bölüm: belagat güzelliği bakış yönünden ele alınmıştır. Ritmi iki şıkkıyla çalışılıp, vezin ve kafiye gibi çerçeve musikisi ve zıt, cinas, tıbak ve tekrar gibi içsel musiki araştırılmıştır. Sanat suretleri incelenmiş, teşbih ve istiare analiz edilmiştir. 2. Bölüm ise kültürel bakış yününden nassı ele alarak İBNÜ’l-HATÎB’in şiirinin doku tabakalarını çözmeye ve şairin kültürünü oluşturan kültür kaynaklarını keşfetmeye çalışmıştır. Şüyuunun üzerinde durduğu düşüncelerinin yapılanmasına dayandığını; ister övdüğü sultanlar düzeyinde yahut esas hedefi olan avam düzeyinde fikri kaynaklara dayanmaktadır. İBNÜ’l-HATÎB’ın divanını kültürel bakış yönünden okumak, o asırda yaşayan kültürlünün rolünü bilmesini sağlamaktır. Bunun yanı sıra saltanatın sözlerini pazarlamak ki bu sözler hakimiyet sahiplerinin büyümesine ve aile bazında iç çatışmalar ve İslam muhiti bazında dış çatışmalarda büyük etkisi vardır. Bu çatışmalar Endülüs’te Müslüman varlığının yok olmasına sebep olmuştur.; ABSTRACT: Discuss this study in lsan Aldin ibn Al-Khatib poetry, poet ,minister, doctor, historian and philosopher who amilestone in Gernada but by many historians and critics of literature consider it an expectational literary phenomenon characterized by the eighth century hijiry ibn Al-khatib poetry is an important document by which one can interpret the historic events and read the level of civilization that Andalusia reached during the period of Bani Alahmer In addition,that one's can clarify through his poetry literature taste in the eighth century Hijiry . this research places the poetry of ibn-al-khtib in front of critical accountability, using the tools of criticism that have developed over long age, trying to understand the monetary term that has been through these ages and the contributions of western criticism and critics of the ancient Arabs and critics of the modern era in maturation to match the literary date of each era,the text directly attempts to discovers of poetic purpose first, and then try to take advantage of the writings ibn Al-khatib prose and historical expansion of the corner of vision whithout entering the cracks arbitriness and the neck of the text to reach co nclusions before the critical analysis . This study is divided in tow sections, asection that deals whith this text from an aesthetic point of view, its study rhythms in both its form,frame music such as weight and rhythm, and internal music such as repetition, stair,antagonism and contrast and analysed metaphor and simile . Alkhatib poetry and to discover dismantle. He tried through intertextuality to introduce you to the deep mysters of ibn Al-khatib poetry and to discover the cultural resources that formed the poet culture. He was an intellectual reference base on the formulation of his ideas or at the general level to which they were the primary target. The reading of ibn Al-khatib book from a cultural point of view makes one take the role of the intellectual at that time and his role in the tyranny industry. And marketing the arguments of power. Theses statement, which played abig role in inflating rules and entering into internal conflict, which was the cause of the decline of the presence of muslims in Andalusia . The text from a cultural point of view. He tried by contrast to dismantle the deep player of ibn. 2019-01-01T00:00:00Z