https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/1357 Institute of Sciences Mon, 14 Sep 2026 05:41:51 GMT 2026-09-14T05:41:51Z https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6319 Bingöl İli Ekolojik Koşullarında Bazı Macar Fiği (Vicia Pannonica Crantz) Çeşitlerinin Ot Verim ve Kalite Özellikleri İle Mineral Madde İçeriklerinin Belirlenmesi SİVEREK, Emel ÖZET: Bu çalışma, Bingöl ekolojik koşullarında bazı Macar fiği çeşitlerinin ot verim ve kalite özellikleri ile mineral madde içeriklerinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Araştırmada 10 adet Macar fiği (Aygün, Enes, Sarı Efe, Kansur, Oğuz-202, Akçalar, Anadolu Pembesi 2002, Doğu Beyazı, Tarm Beyazı-98 ve Budak) çeşidi bitkisel materyal olarak kullanılmıştır. Araştırmada, Macar fiği çeşitlerine ait verim özelliklerinden bitki boyu, yeşil ot verimi ve kuru ot verimi, kalite özelliklerinden HP (ham protein), HPV (ham protein verimi), ADF (asit deterjanda çözünmeyen lif), NDF (nötral deterjanda çözünmeyen lif) ve ADP (Asit Deterjanda Çözünmeyen Protein) oranları, makro elementlerden Ca (kalsiyum), Mg (magnezyum), P (fosfor) ve K (potasyum) oranları ile mikro elementlerden Mn (mangan), Fe (demir), Cu (bakır) ve Zn (çinko) içerikleri ele alınmıştır. Yapılan çalışmada; ortalama bitki boyu 82,5 cm, yeşil ot verimi 2322 kg/da, kuru ot verimi 699 kg/da, HP oranı %16,7, HPV 116,9 kg/da, ADF oranı %38,6, NDF oranı %46,1, ADP oranı %0,74, Ca oranı %1,29, Mg oranı %0,28, P oranı %0,37, K oranı %2,74, Mn içeriği 83,3 ppm, Fe içeriği 428,2 ppm, Cu içeriği 89,9 ppm ve Zn içeriği 68,0 ppm olarak bulunmuştur. Elde edilen bir yıllık veriler doğrultusunda Anadolu Pembesi 2002 ve Oğuz- 2002 çeşitleri dışında kalan diğer çeşitlerin, Bingöl ekolojik koşullarında ot amaçlı yetiştiricilik için daha iyi sonuçlar verdiği sonucuna ulaşılmıştır.; ABSTRACT: This study was carried out to determine the forage yield and quality characteristics and mineral content of some Hungarian vetch cultivars in Bingöl ecological conditions. In the research, 10 varieties of Hungarian vetch (Aygün, Enes, Sarıefe, Kansur, Oğuz-2002, Akçalar, Anadolu Pembesi 2002, Doğu Beyazı, Tarm Beyazı-98 and Budak) were used as plant material. In the study; plant height, forage yield and dry matter yield of from yield characteristics of the Hungarian vetches; CP (crude protein), CPY (crude protein yield), ADF (acid detergent fiber), NDF (neutral detergent fiber) and ADP (acid detergent insoluble protein) ratios of from quality characteristics; Ca (calcium), Mg (magnesium), P (phosphorus) and K (potassium) contents from macro elements and Mn (manganese), Fe (iron), Cu (copper) and Zn (zinc) contents of from micro elements were investigated. In the study; average plant height 82.5 cm, forage yield 2322 kg/da, dry matter yield 699 kg/da, CP ratio 16.7%, CP yield 116.9 kg/da, ADF ratio 38.6%, NDF ratio 46.1%, ADP ratio 0.74%, Ca ratio 1.29%, Mg ratio 0.28%, P ratio 0.37%, K ratio 2.74%, Mn content 83.3 ppm, Fe content 428.2 ppm, Cu content 89.9 ppm and Zn content 68.0 ppm was found as. In line with the one-year data obtained, it was concluded that the other cultivars, except for Anadolu Pembesi 2002 and Oğuz-2002 gave better results for forage cultivation in Bingöl ecological conditions. Fri, 01 Jan 2021 00:00:00 GMT https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6319 2021-01-01T00:00:00Z https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6318 Organik Materyal Olarak Leonarditin Nohut Bitkisinin Gelişimi Üzerine Etkileri GÜROCAK, Enise Nur ÖZET: Organik materyaller, ekolojik, toprakların verimliliğine katkılar sunan, bitkilerin daha iyi beslenmelerini sağlayan doğal kaynaklardır. Bu çalışmada, Kahramanmaraş Afşin-Elbistan bölgesinden elde edilen leonardit, nohut bitkisinin gelişimine etkileri amacıyla kullanılmıştır. Bu materyalin nohut bitkisinin gelişimine, bazı bitki gelişim parametrelerine ve bitki besin elementlerinin içeriğine etkileri araştırılmıştır. Leonardit dozları 0, 1000, 2000 ve 3000 kg/da (L0, L1, L2 ve L3) olacak şekilde ekimden önce toprağa uygulanmıştır. Sonuçlara göre L3 uygulamalarının makro ve mikro elementlerin bitkideki miktarlarının artışına sebep olduğu, Bitkinin tane verimi ve tane ağırlığı kriterleri açılarından L1 uygulamasının en fazla etkiye sahip olduğu görülmüştür. Bitkinin yaş ağırlığında ve biyoması üzerine leonarditin etkilerine bakıldığında ise yine L3 uygulamasının en yüksek değerin elde edilmesinde rol oynadığı gözlenmiştir.; ABSTRACT: Organic materials are ecological, natural resources that contribute to the fertility of soils and provide better nutrition for plants. In this study, leonardite obtained from Kahramanmaraş Afşin-Elbistan region was used for its effects on the development of chickpea plant. The effects of this material on the growth of chickpea plant, some plant growth parameters and the content of plant nutrients were investigated. Leonardite doses 0 kg/ha, 100 kg/ha, 200 kg/ha and 300 kg/ha were applied to the soil before planting of chickpea seeds. According to the results, it was seen that L3 applications caused an increase in the amount of macro and micro elements in the plant, and L1 application had the most effect in terms of grain yield and grain weight criteria of the plant. When the effects of leonardite on the wet weight and biomass of the plant were examined, it was observed that L3 application played a role in obtaining the highest value. Sat, 01 Jan 2022 00:00:00 GMT https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6318 2022-01-01T00:00:00Z https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6317 Fotovoltaik Sistemler İçin Kısmi Gölgeli Koşullarda Maksimum Güç Noktasının Takibinde Kullanılan Optimizasyon Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması GÜRKAN, Emrah ÖZET: Dünyada elektrik enerji üretiminde en çok kullanılan kaynaklar fosil yakıtlardır. Nüfus artışı ve teknolojinin gelişmesine bağlı olarak enerji talebindeki artış yakın gelecekte fosil yakıtların rezervlerinin sınırlı olmasına bağlı olarak fosil yakıtlar üzerinden karşılanamayacaktır. Bu durum alternatif yenilenebilir enerji üretim sistemleri arayışını zorunlu kılmıştır. Ayrıca fosil yakıtların çevreye verdiği zararlar ve maliyetindeki artışlar sebebiyle yenilenebilir enerji kaynaklarına olan talep artmıştır. Yenilenebilir enerji kaynakları içerisinde güneş enerjisinden fotovoltaik (FV) panellerle elektrik üretimi çevreci, güvenilir ve gürültüsüz olması gibi avantajlarından dolayı ön plana çıkmaktadır. Ancak FV panellerin verimliliği çevre koşullarından önemli oranda etkilenmektedir. Bu nedenle, fotovoltaik sistemden maksimum güç elde etmek için maksimum güç noktası takibi (MGNT) teknolojisi gereklidir. Takip teknolojilerinde maksimum güç noktası elde edilmesindeki önemli stratejilerden birisi de maksimum güç noktası takip algoritmalarıdır. Bu çalışmada, sabit ışınım ve kısmi gölgeli durumlar için literatürde yer alan maksimum güç noktası takip algoritmaları incelenmiştir. Geleneksel MGNT yöntemlerinden olan klasik değiştir ve gözle, klasik artırımlı iletkenlik, ayrıca yeni kontrol stratejilerinde kullanılan değiştirilmiş değiştir ve gözle ve değiştirilmiş artımlı iletkenlik incelenmiştir. Metasezgisel yöntemlerden balina optimizasyonu, parçacık sürü optimizasyonu ve gri kurt optimizasyonu algoritmaları incelenmiştir. Sabit dağılımlı ışınım ve kısmi gölgeli durumlarında MGNT algoritmaların performansını karşılaştırmak için beş farklı senaryo geliştirilerek MATLAB/Simulink ortamında gerçekleştirilen benzetim çalışmalarıyla detaylı olarak incelenmiş ve performans sonuçları ayrıntılı bir şekilde sunulmuştur. Elde edilen benzetim sonuçlarına göre; değiştirilmiş değiştir ve gözle ile değiştirilmiş artımlı iletkenlik yöntemleri, klasik değiştir ve gözle ile klasik artımlı iletkenlik yöntemlerine göre daha üstün performansa sahip olduğu, meta-sezgisel yöntemlerin farklı kısmi gölgeli koşullar için değiştir ve gözle ile artımlı iletkenlik gibi geleneksel yöntemlere kıyasla daha iyi performansa sahip oldukları, kısmi gölgeli koşullar için balina optimizasyon algoritmasının doğruluk ve izleme süresi açısından parçacık sürü optimizasyonu ve gri kurt optimizasyonu algoritmalarına göre üstün olduğu görülmüştür.; ABSTRACT: One of the most current resources to generate electric energy in the world is fossil fuels. It is seen not to possible to supply energy in near future from fossil fuels because rise of energy demand depending population increase and technological developments due to limited reserve of fossil fuels. This situation makes forcedly search of alternative renewable energy systems. In addition, the demand for renewable energy sources has increased due to the damage of fossil fuels to the environment and the increase in their costs. Among renewable energy sources, electricity generation from solar energy with photovoltaic (PV) panels stands out due to its advantages such as being environmentally friendly, reliable and noiseless. However, the efficiency of PV panels is significantly affected by environmental conditions. Therefore, maximum power point tracking (MPPT) technology is required to extract maximum power from the photovoltaic system. One of the important strategies in obtaining maximum power point in tracking technologies is maximum power point tracking algorithms. In this thesis, maximum power point tracking algorithms in the literature for uniform irradiance and partial shading conditions are examined. Traditional MPPT methods classical perturbation and observation, classical incremental conductance, as well as modified perturbation and observation and modified incremental conductance used in new control strategies were examined. Whale optimization, particle swarm optimization and gray wolf optimization algorithms from metaheuristic methods are examined. Five different scenarios were developed to compare the performance of MPPT algorithms in the case of uniform irradiance and partial shading conditions, and they were analyzed in detail with simulation studies carried out in MATLAB/Simulink, and the performance results were presented in detail. According to the obtained simulation results, it has been observed that; Modified perturbation and observation and modified incremental conductance methods have superior performance than classical perturbation and observation and classical incremental conductance methods, metaheuristics have better performance for different partial shading conditions compared to traditional methods such as perturbation and observation and incremental conductance, the whale optimization algorithm for partial shading conditions is superior to particle swarm optimization and gray wolf optimization algorithms in terms of accuracy and tracking time. Sun, 01 Jan 2023 00:00:00 GMT https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6317 2023-01-01T00:00:00Z https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6316 Fotokromik Organik Ligandlar Kullanılarak Elde Edilen Fotodiyotların Fabrikasyonu ve Elektriksel Karakterizasyonu YİĞİT, Evin ÖZET: Bu çalışmada temel organik moleküler baz alınarak iki farklı organik fotokromik malzeme kullanılarak yarıiletken tabanlı fotodiyotların fabrikasyonu ve karakterizasyonu yapılmıştır. Bu iki aygıt D1 ve D2 olarak adlandırılmıştır. Arayüzey organik malzemelerin optik özellikleri 400-600 nm dalga boyu aralığında alınan UV-ölçümleri ile analiz edilerek bu malzemelerin bant aralığı 2,25 eV, 2,26 eV olarak hesaplandı. Termal buharlaştırma yöntemi ile p-Si parlak yüzeyine organik kompleksler ince film şeklinde kaplandı. Fabrikasyonu tamamlanan malzemelerin yüzey morfolojisini incelemek için AFM cihazı kullanıldı. Yüzey pürüzlülükleri sırasıyla 0,98 nm, 0,25 nm olarak elde edildi. Elde edilen aygıtların fotovoltaik performansını anlayabilmek için karanlık ve güneş simülatörü ile 30-100 mW/cm2 arasında farklı ışık şiddetleri altında elde edilen akım-gerilim (I-V) karakteristiğinden engel yüksekliği, idealite faktörü, seri direnç, şönt direnç ve doğrultma oranı parametreleri hesaplandı. Organik arayüzeye sahip fotodiyotların, ışık şiddetinin artması ile ters beslem bölgesinde akımın arttığı gözlemlendi. Karanlık ortamda alınan ölçümlerin Termiyonik emisyon (TE) teorisi ile D1, D2 organik arayüzeyli aygıtların engel yüksekliği sırasıyla 0,73 eV, 0,73 eV ve idealite faktörleri 1,86 ve 1,88 olarak hesaplandı. Sadece bir fiziksel parametrenin değişimi ile değil aynı zamanda farklı bir fiziksel uyaran olan sıcaklıkla ilgili diyot karakteristiği de incelenmiştir. 100-320 K aralığında 20K’lik sıcaklık adımları ile, aygıt karakteristiğinde meydana gelen değişimler incelenmiştir. Yapılan ölçümlerde yarı logaritmik I-V eğrileri Ohm kanunu, TE, Norde ve Cheung fonksiyonları yardımıyla (Io) sızıntı akımı, (n) idealite faktörü, (Φb) bariyer yüksekliği ve (Rs) seri direnç diyot parametreleri hesaplanıldı. Frekansa bağlı diyot parametrelerini incelemek üzere 5-5000 kHz aralığında kapasite, iletkenlik, seri direnç diyot parametreleri incelendi.; ABSRACT: In this study, fabrication and characterization of semiconductor-based photodiodes were performed using two different organic photochromic materials based on basic organic molecules. These two devices are named D1, D2. The optical properties of the interfacial organic materials were analyzed by UV-measurements and the band gap was calculated as 2.25 eV, 2.26 eV. Organic complexes were coated in the form of thin films on the p-Si surface with a thermal evaporation device. AFM device was used to examine the surface morphology of the fabricated materials. In order to understand the photovoltaic performance, the barrier height, ideality factor, series resistance, shunt resistance and rectification ratio parameters were calculated under different light intensities between 30-100 mW/cm2 under the dark and solar simulator. It was observed that the current in the reverse bias region increased with the increase of light intensity of photodiodes with organic interfaces. The barrier height of the D1, D2 organic interface photodiodes was calculated as 0.73 eV, 0.73 eV, and the ideality factors were calculated as 1.86 and 1.88, respectively, with the thermionic emission (TE) theory of the measurements taken in the dark condition. The diode characteristic of not only the change of a physical parameter, but also a different physical stimulus, temperature, has been investigated. The change in the device was investigated with 20K temperature steps in the range of 100-320 K. In the measurements made, (Io) leakage current, (n) ideality factor, (Φb) barrier height and (Rs) series resistance diode parameters were calculated with the help of semi-logarithmic I-V curves, Ohm's law, TE, Norde and Cheung functions. In order to examine the frequency dependent diode parameters, the diode parameters of capacitance, conductivity and series resistance in the range of 5-5000 kHz were examined. Sat, 01 Jan 2022 00:00:00 GMT https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6316 2022-01-01T00:00:00Z