https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/1389 Basic Islamic Sciences 2026-09-09T19:14:09Z https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6302 العودة من الموت الى الحياة الدنيا في القرآن الكريم KHAILANI, Fattah Mamand Qader ملخص: تضمن البحث المعنون ب" العودة من الموت الى الحياة الدنيا في القرآن الكريم" معنى الموت والحياة, وأنهما كوجهي العملة الواحدة، ولايمكن تصور أحدهما دون الآخر في عالمنا الدنيوي، وان الموت لا يساوي العدم، وانما هو وجود من نوع آخر، وإختباء خلف ستار الحياة، وانه متى شاءت القدرة الإلهية فإنه يظهر على المسرح بلا تأخير. وان الانسان خُلق ليبقى، وأن الجسد الترابي مظهر من مظاهر وجوده على هذا الكوكب، وان الأرواح تنتظر دورها لمرحلة ما بعد وجودە على الأرض، فتكتسي جسدا ترابيا، وتدخل ساحة الإختبار ثم يتركها الى عالمها، ولن تعود اذا إجتازت حاجز البرزخ، الا بمعجزة من خالق الكون. وان ما جاء في القرآن الكريم من قصص العودة كانت معجزة إلهية هدفها إثبات عقيدة البعث والنشور، لإنها المحور الرئيسي لدعوة الأنبياء ا ولرسل عليهم السلام، بالإضافة الی توحيده سبحانه. وذكر قصص العودة من معجزات القرآن، و دليل صدق رسالة سيدنا محمد عليه أفضل الصلاة وأ زكى التسليم; ÖZET: "Kuran'ı Kerimde Ölümden Dünyevi Yaşama Dönüş" adlı bu çalışma, hayat ve ölümün anlamını içermektedir. Bu ikisi, adeta bir madalyonun iki yüzü gibidir. Dünya hayatında birini diğerinden bağımsız tasavvur etmek mümkün değildir. Ölüm yokluğun eşiti değildir. Bilakis varlığın diğer bir biçimi olup hayat perdesinin arkasından gizlenmektir. İlahi kudret irade ettiğinde hiç geçikmeksizin hayat sahnesine çıkar. İnsanoğlu, sonsuzluk için yaratıldı. Topraktan yaratılan bedeni ise yeryüzündeki varlığının göstergelerindendir. Ruh ise yeryüzündeki varlık sürecindeki rolünü beklemekte, topraktan bir bedene yerleşmektedir. Başka bir aleme geçmek üzere imtihan alanına girmektedir. Kainatın yaratıcısının bir mucizesi olmaksızın berzah perdesi kapandıktan sonra bir daha dünyaya dönmememktedir. Kur'ân'ı-Kerim'de dünyaya dönüş kıssaları ise ilahi birer mucize olup yeniden dirilme inancını ispatı hedeflemektedir, Çünkü bu, tevhit inancına ek olarak peygamberlerin davetinin ana merkezini oluşturmaktadır. Dünyaya yeniden dönüş, aynı zamanda Kur'ân'ın mucizelerinden ve Hz. Peygamber'in nübüvetinin doğruluğunun delillerinden birisidir.; ABSTRACT: My research is entitled "Return from Death to the Life of the World in the Noble Quran" includes the meaning of death and life, and that they are like the two sides of the same coin, and the perception of one without the other does not lie in our worldly mind, and that death does not mean nonexistence, but rather is a presence of another type, and hiding behind the guise of life, and that whenever the Divine Power desires, it appears on the stage without delay. The human was created to remain and manifested in this body to the appearance of his presence on this planet, and that spirits are waiting for their role on the stage of their existence on the earth. So, they will be covered with these bodies, for entering the test yard and then will leave to their world, and they will not return if they pass the isthmus barrier, except by a miracle from the Creator of the universe. And that what was mentioned in the Noble Qur'an from the stories of return was a miracle, the gift aimed at proving the doctrine of resurrection The mentioned stories of return from the death are miracles of the Qur'an, and the evidence for the sincerity of the message of our Prophet Muhammad, God blessings and peace upon him. 2020-01-01T00:00:00Z https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6222 Kari'a Suresi Bağlamında Kıyamet Sahneleri SAV, Adem ÖZET: Kur’ân-ı Kerim’in ana konularından biri olan kıyametten bahseden âyetler Kur’ân-ı Kerim’in yaklaşık dörtte birine denk gelmektedir. Çoğu Mekkî sûrelerde bulunan bu âyetlerde kıyametin özellikleri zikredilerek kıyamet sahneleri tasvir edilmiştir. Bu kıyamet sahnelerinde kıyamet günündeki dehşetli korku, kâinattaki değişim, ölümden sonra diriliş, hesap, cennetteki nimet ve cehennemdeki azap tasvir edilmektedir. Kur’ân-ı Kerim’de âhiret âlemi, sadece tavsif edilerek bırakılmamış; tasavvur edilebilir, hissedilebilir bir anlatımla zikredilmiştir. İman edenler bu sahneleri görür ve etkilenirler; bazen kalpleri titrer, bazen tüyleri ürperir, bazen içlerine korku dolar, bazen cehennem alevi yakar bazen de cennetten bir esinti gelir. Böylece mü’minler o gün gelmeden âhiret âlemini bilmiş olurlar. Kur’ân’ın değişik sûrelerinde yer alan kıyamet sahneleri, Kâri’a Sûresi’nde çok veciz bir şekilde geçmektedir. Kıyamet gününün dehşetine vurgu yapan âyetlerle başlayan sûrede kıyamet günü insanların ve dağların durumu tasvir edilerek; insanların dünya hayatındaki davranışlarına göre âhirette karşılaşacakları ceza ve elde edecekleri mükâfattan bahsedilir. Sûrede kıyamet gününün gerçekliği çarpıcı sahnelerle gözler önüne serilerek hem müjdeleyici hem korkutucu mesajlara yer verilmiş, öte yandan sorumluluk ilkesine vurgu yapılarak dünya hayatındaki davranışların karşılıksız kalmayacağı bildirilmiştir. Kur’an-ı Kerim’deki diğer kıyamet sahnelerine baktığımızda Kâri’a Sûresi bağlamında bu sahnelerini kıyametin kopuşu, hesap, mükafat ve ceza başlıkları altında gruplandırmak mümkündür.; ABSTRACT: Scenes of the Resurrection in the context of the Surah Al-Qari'ah The verses that refer to the day of judgement which is one of the main subjects of the Holy Quran compose a quarter of it. The scene of the day of judgement is described being adverted its features with the verses mostly in Makki surahs. In these scenes, horror, changes in the universe, resurrection, judgement, blessing in the paradise and torment in the hell are described. The hereafter realm has not only been defined but also it has been adverted with a supposable and perceivable expression. Believers see these scenes and are effected from them; sometimes, their hearts are scared, go cold all over, are in fear and trembling, the hellfire burn out and sometimes a breeze comes from paradise. Since therefore, the believers can know the hereafter realm before seeing there. The scenes of the day of judgement appeared in different surahs of Quran are passed briefly in the Al-Qari’ah. In this surah which begins with the verses that emphasises the horror of the day of judgement, it is adverted that people get either blessing or torment in accordance with their practices in their world-life being described the state of people and mountains in that day. There are both precursory and terrifying messages being displayed the reality of that day with striking scenes in this surah; besides it has been stated that deeds in this world cannot be unreciprocated being stressed on responsibility principle. When it is looked at other verses about the day of judgement in the Holy Qur’an, it is possible to classify these scenes under the title of coming of the doomsday, judgement, blessing and torment within the context of surah Al-Qari’ah. 2016-01-01T00:00:00Z https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6212 Hüseyin el-Cisr'de İlahi Sıfatlar ve Nübüvvet AZAK, Mikayil ÖZET: Hüseyin el-Cisr, pozitivizm ve materyalizmin etkin olduğu bir dönemde yaşamış ve Reşid Rıza, Muhammed Abduh, Said-i Nursi gibi meşhur düşünürleri etkilemiş önemli bir Müslüman düşünürdür. Hüseyin el-Cisr'in pozitivizme, materyalizme ve evrim düşüncesine yönelik eleştirileri, yenilenme gayreti içerisinde olan Kelam ilmi disiplini açısından çok önem arz etmektedir. Hüseyin el-Cisr, Batı dünyasında bilim adına yaşanan gelişmelerin din aleyhinde kullanılmasının felsefe ve bilim açısından da doğru olmadığına vurgu yaparak, doğadaki düzenli ve anlamlı işleyişin mutlak alîm, kadîr ve mürîd bir yaratıcının varlığı ile izah etmiştir. el-Cisr, dünyadaki mükemmel düzenin ve hikmetli işleyişin irade ve kudret sahibi yüce bir varlık tarafından sevk ve idare edildiğini savunarak, materyalizmi ve evrimi ilahi sıfatlarla geçersiz kılmıştır. El- Cisr, materyalizmin merkezinde yer alan maddenin ezeli olma fikrini, varlığın oluşumunda etki etme gücüne sahip olmaması hasebiyle reddedip, kâinatın merkezinde yer alan varlığın irade ve akıldan yoksun olan madde değil, ilim ve kudret sahibi olan Yüce Allah olduğunu ifade etmiştir. Hüseyin el-Cisr, insanlığın peygamber olmaksızın istikamet bulmasının ve bir medeniyet kurmasının mümkün olmadığını düşünmektedir. İnsanın teklife muhatap olup sorumluluklarını bilmesi ancak nübüvvetle mümkün olmaktadır. İnsanlığın her zaman zeki, güvenilir ve iyi örnek olacak rol modellerine ihtiyacı vardır.; ABSTRACT: Hüseyin el-Cisr was an important Muslim philosopher, who lived in a period when positivism and materialism were influential and influenced famous philosophers such as Rashid Riza, Muhammad Abduh, and Said-i Nursi. Hüseyin el-Cisr's critiques of positivism, materialism and the idea of evolution are of great importance in kalam scientific discipline. Hüseyin el-Cisr, emphasized that use of the scientific developments in the Western world against religion was not philosophically and scientifically accurate and explained the orderly and meaningful functions in nature with the existence of an absolute omniscient, omnipotent and faithful creator. el-Cisr invalidated materialism and evolution with divine attributes, arguing that the perfect order and erudite functions in the world is driven and commanded by a sublime entity of will and power. El-Cisr rejected the idea of the eternity of substance, which is at the center of materialism, since it does not have the power to influence the creation of existence, and stated that the being at the center of the universe is the omniscient and omnipotent Almighty Allah, not the substance that lacks will and mind. Hüseyin el-Cisr considered that it was not possible for mankind to find direction and create a civilization without a prophet. It is only possible for humankind to be the object of resolution and aware of its responsibilities through prophecy. Humanity always needs intelligent, reliable and good role models. 2019-01-01T00:00:00Z https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6210 Tasavvuf Anlayışında Gaybet ve Huzûr SANIR, Mehmet Hanfi ÖZET: Başlangıçta nassa dayalı zühdî bir mülahaza ve hayat tarzı olan tasavvuf, daha sonra farklı unsurların etkisiyle bir ilim olarak ortaya çıkmış ve tarikatların kurulmasıyla beraber müesseseleşerek İslam dünyasında yaygınlık kazanmıştır. Bireysel tecrübeye dayalı pratiklerle tasavvufun kendine özgü bir dili, bir kavram dünyası oluşmuştur. Mutasavvıflar, geliştirdikleri bu tasavvufî terimleri ve onlara yükledikleri anlamları ayet ve hadislerden referanslarla kuvvetlendirmişler ve bu terimleri açıklayan eserler kaleme almışlardır. Bu çalışmamızda, tasavvufi terimlerden gaybet ve huzûr kavramları ele alındı. Öncelikle bu kavramların tanımları, ortaya çıkmasına sebep olan amiller ve dereceleri üzerinde duruldu. Daha sonra klasik tasavvuf eserlerine müracaat edilerek müesseseleşme dönemi öncesi ilk dönem sûfilerinin bu kavramları nasıl algıladıkları tespit edilmiştir. Ayrıca bu kavramların ayet ve hadislerden referansları incelenerek tasavvufi açıdan değerlendirilmiş ve mutasavvıfların bu kavramlara yükledikleri anlamlar tetkik edilmiştir. Son olarak da gaybet, rialü’l-gayb ve huzûr ve hazerat-ı hams ilişkisi incelenmiştir.; ABSTRACT: Sufism, which was initially an ascetic thought and lifestyle based on the nass emerged as a science with the effect of different elements and widespread in the Islamic world with the establishment of mystic sects. With the practices based on individual experience, a unique language of Sufism and conceptual world has been formed. The Sufis supplemented these mystical terms and their meanings with references from verses and hadiths and have written works explaining these terms. In this study, the concepts of ghayba and hudûr are discussed. The definitions of these concepts, the factors that led to their emergence and their degrees were emphasized. Then, by applying to classical Sufi works, it was determined how the first period Sufis perceived these concepts before the institutionalization period. In addition, the references of these concepts from the verses and hadiths were examined in terms of Sufism and the meanings attributed by the Sufis to these concepts were examined. Lastly, the relationship between ghayba, rijal al-ghayb, hudûr and hadarât al-khams were examined. 2019-01-01T00:00:00Z