Soil Sciences and Plant Nutrition https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/1369 2026-07-31T17:20:50Z 2026-07-31T17:20:50Z ÖZTÜRK, Aysel https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6224 2026-07-21T11:54:35Z 2022-01-01T00:00:00Z

Leonardit ve Meşe Kömürü Uygulamalarının Bingöl Guldar Domates Fidelerine Etkileri ÖZTÜRK, Aysel ÖZET: Bu çalışma; Leonardit ve Meşe kömüründen elde edilen biyokömürün, Bingöl yöresine uygun Guldar domatesi (Lycopersicon esculentum L., Guldar) çeşidinde önemli tarımsal özellikler üzerine etkisini ortaya koymak amacıyla yürütülmüştür. Deneme Bingöl Üniversitesi Ziraat Fakültesi deneme alanında saksılarda kurulmuştur. Deneme tesadüf parsellerine göre 4 tekrarlamalı olarak 14 Haziran 2021 tarihinde saksılara domates fideleri ekilmiştir. Denemede kullanılan leonardit ve meşe kömürünün üç farklı dozda (Kontrol, 2,74 g, 5,48 g ve 10,96 g) uygulanmıştır. Çalışmada elde edilen sonuçlar şu şekildedir; toprağa uygulanan biyokömür miktarının artması ile domates bitkisinin toplam ağırlıkları ve yeşil aksam ağırlıkları olumlu olarak etkilenmiştir. Araştırmada domates bitkisinde; biyokömür uygulama dozuna göre yeşil aksam boyu, çiçeklenme dönemi, yaprak sayısı ve gövde çaplarının istatiksel olarak değişiklik gösterdiği tespit edilmiştir. Deneme çiçeklenmeye kadar sürdürülmüş ve meyve döneminde sonlandırılmıştır. Domates bitkisinin toprak altı ve toprak üstü olmak üzere yaş ve kuru ağırlıklarından elde edilen sonuçlara göre;leonardit ve meşe kömüründen elde edilen biyokömürün toprağa uygulanması ile fiziksel ve kimyasal özellikleri yönünden toprakta iyileşmeye neden olduğu tespit edilmiştir.Ayrıca test bitkisi olan domates bitkisinin gelişim parametreleri üzerinde de olumlu etkileri olduğu saptanmıştır. Bundan dolayı tercih edilebilir bir uygulama olabileceği düşünülmektedir.; ABSTRACT: This study was conducted to reveal the effect of leonardite and biochar obtained from oak coal on important agricultural characteristics on tomato ((Lycopersicon esculentum L., Guldar variety) suitable for Bingöl region. The trial was established in pots in the trial area of Bingöl University Faculty of Agriculture. Tomato seedlings were planted in the pots on 14 June 2021 with 4 replications according to the the experimental randomized plots. Leonardite and biochar used in the experiment were applied in three different doses (Control, 2.74 g, 5.48 g, 10.96 g). The results obtained in the study are as follows; with the increase in the amount of biochar applied to the soil, the total weight of the tomato plant and the green part weights were positively affected. In the research tomato plant; It was determined that the length of the green parts, the flowering period, the number of leaves and the stem diameters differed statistically according to the biochar application dose. The experiment was continued until flowering and was terminated during the fruiting period. According to the results obtained from the fresh and dry weights of the tomato plant, both above and below the ground, it was determined that the biochar obtained from oak charcoal and leonardite caused improvement in the soil in terms of its physical and chemical properties. In addition, it was determined that the test plant, the tomato plant, had positive effects on the growth parameters. Therefore, it is thought to be a preferable application.

2022-01-01T00:00:00Z RASHID, Safin Najib https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6203 2026-07-02T09:01:19Z 2017-01-01T00:00:00Z

Change Detection Analysis of Dukan Dam Surface Area From (2000-2016) in Sulaimaniyah, Iraq, Using Remote Sensing and GIS RASHID, Safin Najib ABSTRACT: This research examines the changes in land use/land cover and change detection of surface water in Dukan dam in Sulaimaniyah north of Iraq, The primary aim of this study is to use Landsat 7 ETM and Landsat 8 OLI imagery with Remote sensing techniques to study and investigate the change of surface water for two years periods. Two Landsat 7 ETM and 8 OLI images were obtained in Nov 2000, and Nov 2016. Land use categories were derived using supervised classification techniques with maximum likelihood algorithm and change detection to surface water body. The change detection results there is a significant change in the quantity of water body between 2000-2016, and indicate that there is a growing trend toward water in year 2016 at the expense of agricultural land, vegetation land and barren land. The quantity of water was (92.94) km sq, with ratio (17.62%) in 2000 increased to (186.42) km sq, in ratio (30.12%) in 2016, these because years around 2000 precipitations was low (380.4) mm because drought happened and water body decreased. The specific reasons of increasing water body in 2016 are the years after 2000 the rate of rainfall was high (816.8) mm. Increasing the rate of water constantly because of feeding from other water resources and melting snow from the mountains around Dukan dam along the years after 2000. In this study water body and the changing, it is focused on more than the other class. The result of the classification showed that Barren land was 214.36 km sq, with ratio 24.36% in 2000 decreased to 121.59 km sq, in ratio 13.36% in 2016. Agricultural land was 441.76 km sq, with ratio 47.51% in 2000 decreased to 372.94 km sq, in ratio 37.59% in 2016 because of increasing water. Built up areas are mild increased because of increasing population and coming people from the villages to the area that was 11.22 km sq, with ratio 0.94% in 2000 increased to 25.4 km sq, in ratio 4.13% in 2016. And there is a mild increase in vegetation. Conclusively, remote sensing and GIS proved to be very effective in studying and monitoring the relationship between change detection for water body and LULCC.; ÖZET: Bu araştırmanın amacı Irak'ın kuzeyinde Süleymaniye'deki Dukan Barajı'ndaki arazi kullanım / arazi örtüsü ve yüzey sularının değişiminde meydana gelen değişiklikleri incelemektedir. Bunla birlikte bu çalışma ile, Uzaktan Algılama Teknikleri ile Landsat 7ETM ve Landsat 8OLI görüntülerinin incelenmesi ve Yüzey suyunun iki yıl boyunca değişimi araştırılmıştır. Bu bağlamda Kasım 2000 ve Kasım 2016'daki iki Landsat 7ETM ve 8OLI görüntüsü elde edilmiştir. Çalışmada arazi kullanım kategorileri, maksimum olasılık algoritması ve yüzey suyu kütlesine değişim algılama ile denetlenen sınıflandırma teknikleri kullanılarak türetilmiştir. Çalışmada belirlenen değişiklik sonuçlarına göre, 2000 ile 2016 yılları arasında su yüzel alanı oranında önemli bir değişiklik olduğunu ve 2016 yılında tarım arazisi, vejetasyon arazisi ve çorak arazi miktarında suya doğru artan bir eğilim olduğunu göstermiştir. Su oranı %17,62'den %30,12'ye ve alan miktarıda 92,94 km2 den 186,42 km2’ye artmıştır. 2000 yılı civarında yağış oranındaki azalma ile bu bölgede kuraklık olmuş ve buda su yüzey alanının azalmasının özel bir nedeni olmuştur. 2016'da su yüzey alanının artmasının spesifik nedenleri, 2000 yılından sonraki yılların ardından, diğer su kaynaklarından gelen suyun Dukan barajına girmesi ve dağlardan Dukan barajı çevresindeki suyun erimesiyle birlikte sürekli olarak suyun hızını arttıran yağış oranının yüksek olmasıdır Bu çalışmada su yüzey alanı ve değişimine, diğer sınıflardan daha fazla odaklanmıştır. Sınıflama çalışmaları sonucu çorak arazilerin 2016 yılında çok azaldığını göstermiştir. Bir başka ifadeyle 214,36 km2’ den 2000 121,59 km2 azalmıştır 2016. Suyalanının artması nedeniyle tarımsal alanlar, Bir başka ifade ile tarım alanları 441.76 km2 den 372,94 km2 ye azalmıştır. Araştırma alanındaki yapılaşma alanında az bir artış görülmüştür. Başka bir ifade ile yapılaşma alanı 11,22 km2 den 25,4 km2 ye artmıştır. Araştırma alanındaki bitki örtüsü yüzey alanı yüzde olarak %9,12’den %13,16 oranına az bir artış göstermiştir. Alan cinsinden ise bu değer 31,54 km2 den 85,12 km2 ye artmıştır. Bitki örtüsü hafif artışı. Sonuç olarak, uzaktan algılama ve CBS tekniklerinin, su yüzey alanı ve LULCC için değişim aralıkları arasındaki ilişkiyi incelemekte ve izlemekte çok etkili olduğu kanıtlanmıştır.

2017-01-01T00:00:00Z BİLİNMİŞ, Mehmet Murat https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6201 2026-07-02T07:35:59Z 2016-01-01T00:00:00Z

Bingöl İli Lediz, Vahkin-Çanakçı, Göynük ve Çapakçur Mikrohavza Projelerinden Yöre Halkının Memnuniyet Düzeyinin Belirlenmesi BİLİNMİŞ, Mehmet Murat ÖZET: Bu araştırma ile Bingöl ili Lediz, Vahkin-Çanakçı, Göynük ve Çapakçur mikrohavzalarında uygulanan projelerden bu bölgede yaşayan yöre halkının memnuniyet düzeyinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Murat Nehri yağış havzasında yer alan Bingöl ilinde doğal kaynakların yanlış kullanılması, ormanlık alanlar ile meraların bilinçsizce yakacak, yapacak ve hayvan yemi amaçlı kullanılması sonucu havzalarda erozyon, sel ve heyelan gibi doğal afetler meydana gelmektedir. İncelenen bu 4 mikrohavzada 400 denek üzerinde anket çalışması yapılmıştır. Örneklem seçimi yapılırken her mikrohavzadaki hane sayısı göz önüne alınmış ve her mikrohavzanın %10’u seçilmiştir. Seçim işlemi tesadüfi örneklem yöntemi kullanılarak belirlenmiştir. Denekler üzerinde yapılan anket çalışmasından sonra gerekli veriler SPSS programına aktarılmış ve tanımlayıcı analizler yapılmıştır. Yapılan bu analizlerden frekans dağılımları ve oransal durumlar belirlenmiş ve sonuçlar elde edilmiştir. Aynı zamanda standart sapma ve ortalama değerler tespit edilerek önem derecelerine göre düşük, orta ve yüksek katılım dereceleri tespit edilmiştir. Anket sonuçlarına göre yöre halkının bölgede yapılan Murat Nehri Havzası Rehabilitasyon Projesi’nin (MNHRP) genel olarak memnuniyet ile karşılandığı tespit edilmiştir. Bingöl İli Lediz, Vahkin-Çanakçı, Göynük ve Çapakçur mikrohavza projelerinden yöre halkının memnuniyet düzeyinin belirlenmesi çalışması ile elde edilen önemli veriler aşağıdaki şekilde özetlenebilir. Tarım ve sulama faaliyetlerinden memnuniyet oranları incelendiğinde genel olarak sulama sistemleri faaliyetlerinden, sulama tesisleri faaliyetlerinden, hayvan içme suyu faaliyetlerinden ve hayvan barınaklarının iyileştirilmesinde memnuniyetin çok önemli düzeyde olduğu belirlenmiştir. Mera ıslahı çalışmalarına bakış açıları incelendiğinde; merada gölgelik, sıvat, tuzluk, kaşınma kazığı gibi hizmetlerden memnuniyetin çok fazla olduğu, münavebeli sistem uygulamalarından memnuniyetin önemli düzeyde olduğu, benzer şekilde bilinçlendirme faaliyetlerinde önemli bulunduğu anlaşılmaktadır. Enerjiye dayalı yapılan faaliyetlerden memnuniyet düzeyinin çok yüksek olduğu tespit edilmiştir.; ABSTRACT: With this research, it was aimed to determine the level of satisfaction of local people living as Lediz, Vahkin-Çanakçı, Göynük and Çapakçur which in these regions from the projects applied micro catchments in Bingöl. Such as erosion, floods and landslides natural disasters are happening in Bingöl, which is located in the Murat river rainfall basin, when the natural resources are used improperly and forest areas are used unconsciously. When sampling is selected, the number of households in each micro-basin is taken into consideration and 10%of each micro-basin is selected. The selection process was determined using the random sampling method. After the questionnaire survey on the subjects, the necessary data were transferred to the SPSS program and descriptive analyses were carried out. Frequency distributions and proportional states were determined from these analyses and the results were obtained. At the same time, standard deviation and mean values were determined and low, medium and high participation scores were determined according to importance ratings. According to the survey results, it is determined that the people of the region are satisfied with the Murat River Basin Rehabilitation Project (MNHRP) made in the region with general satisfaction. Determination of the satisfaction level of the local people the important data obtained by Lediz, Vahkin-Çanakçı, Göynük and Çapakçur mikro catchment projects in Bingöl city and it can be summarized as follows. When the satisfaction rates of agriculture and irrigation activities are examined, it was been determined that satisfaction was very important in general irrigation system activities, irrigation facilities activities, animal drinking water activities and improvement of animal shelters. When examining the perspectives on pasture rehabilitation studies; It was understood that satisfaction with services such as grassland canopy, plaster, salt, and itchy piles is very high, satisfaction with the application of the system is significant, and it was also important in awareness raising activities. It was been determined that the level of satisfaction from energy-based activities is very high.

2016-01-01T00:00:00Z NAJAT AGHA, Parez https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6164 2026-06-18T12:46:40Z 2018-01-01T00:00:00Z

The Effect of Wastewater on Capakcur River and the Soil Around it in Bingol Province-Turkey NAJAT AGHA, Parez ABSTRACT: In this research study some parameters were analyzed and their effects were detected in Capakcur wastewater and the soil around it in Bingol province_Turkey. Methods were used to analyzing parameters potentiometric method, titrimetric method, flame photometric method, gravimetric method, walkley-black method, spectrophotometric, calcimeter method, walkley-black wet digestion method, olsen method, and CEM digestion method. Results obtained of pH, EC, HCO3 and CO3, Cl, hardness (Ca + Mg), K, Na, sediment, organic matter, and heavy metal ions (Mn+2, Zn+2, Fe+2, Cu+2, Ni+2, Cd+2, and Pb+2) as 8.19, 292.99, 3.56, 0.402, 2.73, 2.19, 7.203, 0.0495, 21.159, 0.148, 0.033, 0.219, 0.035, 0.130, 0.029, 0.651 in the unit mS/cm, ppm, μm, %, and ppm respectively in wastewater samples, and results obtained of pH, EC, CaCO3, organic matter, PO3, K, Na, and heavy metal ions (Mn+2, Zn+2, Fe+2, Cu+2, Ni+2, Cd+2, and Pb+2) as 7.947, 268.908, 12.983, 16.481, 0.092, 11.147, 4.930, 0.122, 0.052, 2.569, 0.831, 1.608, 0.011, 0.082 in the unit mS/cm, ppm, μm, %, and ppm respectively in soil samples. This study was observed the concentration of heavy metals in soil and water sample were low according to the soil and water pollution standard.; ÖZET: Bu çalışmada, Bingöl'de Çapakçur çayı ve etrafındaki topraklarda atık suyunun kirlilik etkisini belirlemek üzere bazı parametreler belirlendi. Analizde kullanılan metotlar, potasiyometrik metot, titrimetrik metot, alev fotometrik metot, gravimetrik metod, walkley-black metod, spektrofotometrik, kasimetrik metot, Olsen metot, ve CEM yaş yakma metotlarıdır. Su örneklerinde pH, Eİ, HCO3 ve CO3, Cl, sertlik (Ca + Mg), K, Na, sediment, organik madde, ve ağır metaller (Mn+2, Zn+2, Fe+2, Cu+2, Ni+2, Cd+2 ve Pb+2) sırasıyla 8,19, 292,99, 3,56, 0,402, 2,73, 2,19, 7,203, 0,0495, 21,159, 0,148, 0,033, 0,219, 0,035, 0,130, 0,029, 0,651 mg/lt; ve toprak örneklerinde ise pH, Eİ, CaCO3 (%), organik madde (%), P2O5, K, Na, ve ağır metaller (Mn+2, Zn+2, Fe+2, Cu+2, Ni+2, Cd+2 ve Pb+2) sırasıyla 7,947, 268,908, 12,983, 16,481, 0,092, 11,147, 4,930, 0,122, 0,052, 2,569, 0,831, 1,608, 0,011, 0,082 (metal ve ağır metaller) mg/kg olarak elde edilmiştir. Bu çalışmanın sonuçlarına göre, toprak ve sudaki ağır metal içeriklerinin kirlilik açısından düşük düzeylerde olduğu belirlenmiştir.

2018-01-01T00:00:00Z