Soil Sciences and Plant Nutrition https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/1369 2026-04-07T12:06:13Z 2026-04-07T12:06:13Z ENES, Bahar https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6048 2026-04-03T07:53:57Z 2016-01-01T00:00:00Z

Investigation of Watershed Characteristics and Some Soil Properties of Yamaç Micro Watershed of Bingol Province ENES, Bahar ABSTRACT: The aim of this study determine to some soil properties of the watershed working area of about 7866.4 hectares in Bingol-Yamac Micro-watersheds. For this aim, Yamaç research watershed with 1 / 25.000 scale digital elevation model was created by the digitization of topographic maps. By using this digital elevation model of slope, aspect, elevation, soil erosion, land capability and land use maps were re-created. For classification of maps was used ArcGIS 10.1 programme. Soil samples were taken from depts of 0-30 cm, 30- 60 cm60-90 cm and 90-120 cm where 8 villages in this area of working and more than pre-determined soil profile. Totally were taken 80 soil samples. We analyzed soil texture, Electrical conductivity (EC), soil pH, CaCO3, soil organic matter, soil available phosphorus and available potassium with this soil. According analyzes of soil have been observed any drainage problem in this area. Results addition, have been observed less lime, middle organic matter, neutral pH level and good available P 60% of soils .The geological structure of the study area is composed of metamorphic bedrock. It made deep soils developed on the bedrock, sandy-loam and a sandy-clay texture. Pastures in the area are situated agricultural land and forests. 5186.6 ha forest in the study area, 1579.06 ha degraded forests, 534.22 ha sandy area, 319.63 ha agricultural, productive forest 118.35 ha, localities 90.82 ha and rivers 37.72 ha covers. In The horticulture plants, forages and grains are mostly grown in the villages of the study area. In the study area, 3939.95 hectares of land have intense erosion problem.; ÖZET: Bingöl ili Yamaç Mikrohavzasında yürütülen bu çalışmanın amacı; yaklaşık 7866,4 ha genişliğindeki çalışma alanının havza karakteristikleri ile bazı toprak özelliklerinin belirlenmesidir. Bu amaçla Yamaç Mikrohavzası araştırma alanına ait 1/25,000 ölçekli topoğrafik haritaların sayısallaştırılmasıyla sayısal yükseklik modeli oluşturulmuştur. Bu sayısal yükselti modeli kullanılarak eğim, bakı, yükselti, toprak, erozyon, arazi kabiliyet ve arazi kullanım haritaları oluşturulmuş ve yeniden sınıflandırma yapılmıştır. Bu sınıflandırma işlemi yapılırken ArcGIS 10,1 programı kullanılmıştır. Çalışma alanının daha önceden belirlenen 20 adet toprak profilinden 0-30, 30-60, 60-90 ve 90-120 cm derinliklerinden 80 adet toprak örneği alınmıştır. Alınan toprak örneklerinin tekstür, pH, elektriksel iletkenlik (EC), % kireç (CaCO3), organik madde, fosfor ve potasyum analizleri yapılmıştır. Yapılan analiz sonuçlarına göre bu topraklarda drenaj probleminin görülmediği toprakların tuzsuz, bir çoğunun kireçsiz, organik madde miktarının orta düzeyde, pH’nın nötr civarında bir özelliğe sahip olduğu belirlenmiştir. Potasyum düzeyinin fazla fosfor düzeyinin ise %60’ının orta ve iyi derecede olduğu belirlenmiştir. Çalışma alanının jeolojik yapısı metamorfik anakayalardan oluşmaktadır. Anakayalar üzerinde gelişen topraklar derin yapılı, kumlu-balçıklı ve kumlu-killi tekstüre sahiptir. Alan içerisinde mera, tarım arazileri ve ormanlar yer almaktadır. Çalışma alanında ormanlar 5186,6 ha, bozuk orman 1579,06 ha, kumluk alan 534,22 ha, ziraat 319,63 ha, verimli orman 118,35 ha, yerleşim yerleri 90,82 ha ve nehirler 37,72 ha alan kaplamaktadır. Çalışma alanında yer alan köylerde çoğunlukla bahçe bitkileri, yem bitkileri ve serin iklim tahılları yetiştirilir. Çalışma alanının 3939,95 ha alanında şiddetli erozyon görülmektedir.

2016-01-01T00:00:00Z HAMID, Harikar Mohammed Salih https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6035 2026-03-24T13:21:08Z 2019-01-01T00:00:00Z

Identifying and Analyzing Water Resources of Zawita and Atrosh Municipalıty (Duhok City, Iraq) for Ecotourism Using GIS HAMID, Harikar Mohammed Salih ABSTRACT: Water resources such as rivers, springs, ponds, and dams are the main centers of tourism attractions in rural parts of arid and semi-arid regions including the Kurdistan region of Iraq. Zawitta and Atrosh districts are the well-known touristic destinations for many local and regional tourists due to the various magnificent water resources. Water quality of these resources have not been sufficiently investigated; therefore, this study was conducted to determine the water quality of some springs and ponds and map the spatial distribution of water quality parameters using GIS techniques. The study area is located in the northern part of Iraq and in the western part of the Duhok governorate in the Kurdistan Region. The area is situated between the 36. 87604 and 36.90292 N latitudes north and 43.00163 and 43.34493 E longitudes. The topography is generally mountainous with an elevation between 606 and 1026 m above sea level. The spatial variations of water quality parameters have been examined by using the ArcGIS software. The results revealed* that all water sources were alkaline in nature and also considered very hard in terms of hardness. The hydro-chemical results indicated that all water resources except sulfur springs were colorless and odorless. The concentrations of calcium, magnesium, sodium, potassium, chloride, and nitrate in all water samples, except sulfur springs were within the permissible limits of WHO standards for drinking. Electrical conductivity and total dissolved ion concentrations of most water samples were classified as moderately to highly mineralized, while water samples of sulfur spring and Duhok dam were classified as excessively mineralized.; ÖZET: Irak'ın Kürdistan bölgesi de dahil olmak üzere kurak ve yarı kurak bölgelerin kırsal kesimlerinde nehirler, su kaynakları, göletler ve barajlar gibi su kaynakları başlıca turistik cazibe merkezleridir. Zawitta ve Atrosh ilçeleri, çeşitli muhteşem su kaynakları nedeniyle yerel ve bölgesel birçok turist için iyi bilinen turistik yerlerdir. Bu kaynakların su kalitesi yeterince araştırılmamıştır; bu nedenle, bu çalışma bazı nehirlerin ve göletlerin su kalitesini belirlemek ve GIS tekniklerini kullanarak su kalitesi parametrelerinin mekânsal dağılımını haritalamak için yapılmıştır. Çalışma alanı Irak'ın kuzey kesiminde ve Kürdistan Bölgesi'ndeki Duhok Valiliği'nin batı kesiminde yer almaktadır. Alan, kuzeydeki 36. 87604 ve 36.90292 N enlemleri ile 43.00163 ve 43.34493 E boylamları arasındadır. Topografya, genellikle deniz seviyesinden 606 ile 1026 m yükseklikte dağlıktır. ArcGIS yazılımı kullanılarak mekânsal su kalitesi parametrelerinin değişimi incelenmiştir. Sonuçlar, tüm su kaynaklarının alkali doğada olduğunu ve sertlik açısından da çok sert olduğunu belirmiştir. Hidro-kimyasal sonuçlar, kükürtlü su kaynakları dışındaki tüm su kaynaklarının renksiz ve kokusuz olduğunu göstermiştir. Kükürtlü su kaynakları haricindeki tüm su örneklerinde kalsiyum, magnezyum, sodyum, potasyum, klorür ve nitrat konsantrasyonları, WHO tarafından içme için izin verilen standartlarının sınırları içinde idi. Çoğu su numunesinin elektriksel iletkenliği ve toplam çözünmüş iyon konsantrasyonları orta derecede yüksek oranda mineralize olmuş, bununla birlikte kükürtlü su kaynakları ve Duhok barajı su numuneleri ise aşırı mineralize olmuş olarak sınıflandırılmıştır.

2019-01-01T00:00:00Z SHARAFANI, Hozan Jasim Yahya https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6033 2026-03-23T11:20:08Z 2019-01-01T00:00:00Z

Determining of Reference Evapotranspiration By Different Equations for Duhok Province SHARAFANI, Hozan Jasim Yahya ABSTRACT: Water management for agricultural production is the most important source in Kurdistan region. Crop water requirement and determining of evapotranspiration (ET) namely (the water consumption from the plant transpiration, and evaporation of soil surface), which has a direct impact on the agriculture yield. First of all, this research was conducted to determine reference evapotranspiration in Duhok, Zakho, Akre, Amedi, Sumeel, Bardarash, Bamerne, Kanimase and Mangesh city in Duhok region. For this purpose, long-term and 2018 climate data were obtained from the climate stations of these provinces. Estimation methods have been preferred because of difficulties in directly determining ET values. For this purpose, Hargreaves, Blaney-Criddle (FAO), Turc, Priestly-Taylor, Makkink, FAO-56 Penman-Monteith and Kimberly-Penman methods were used. In general, Blaney-Criddle method gave the highest values, while Priestly-Taylor and Makking methods gave lower values. Kimberly PM, Hargreaves, Turc and Priestly-Taylor methods were in the same group with FAO-56 PM method. Average of ET values obtained by these 5 methods were taken as input parameter and, the mean temperature, maximum temperature, minimum temperature, relative humidity, wind speed and sunshine duration were taken as input parameters for Multiple regression analyses. As a result; the model obtained by average temperature, humidity and sunshine times (R2: 0,932) was determined as the best model. The model, which was tested with annual data, was presented by both farmers and researchers as an easy and highly accurate model.; ÖZET: Kürdistan bölgesinde tarımsal üretim için su yönetimi en önemli kaynaktır. Bitki su gereksinimi ve evapotranspirasyonun (ET) (yani terlemesinden kaynaklanan su tüketimi ve toprak buharlaşmasının) belirlenmesi tarımsal verim üzerinde doğrudan etkilidir. Öncelikle bu araştırma Duhok bölgesinde yer alan Duhok, Zakho, Akre, Amedi, Sumeel, Bardarash, Bamerne, Kanimase ve Mangesh illerinde bitki su tüketiminin belirlenmesi için yürütülmüştür. Bu amaçla söz konusu illerin iklim istasyonlarından uzun yıllık ve 2018 yılı iklim verileri temin edilmiştir. Doğrudan ET değerlerinin belirlenmesindeki güçlükler nedeniyle tahmin yöntemlerinin kullanılması tercih edilmiştir. Bu amaçla Hargreaves, Blaney-Criddle(FAO), Turc, Priestly-Taylor, Makkink, FAO-56 Penman-Monteith ve Kimberly-Penman yöntemleri kullanılmıştır. Genel olarak, Blaney-Criddle daha yüksek Makking yöntemi ise daha düşük sonuçlar verdiği görülmüştür. Kimberly PM, Hargreaves, Turc ve Priestly-Taylor metodları FAO56 PM metodu ile istatistiksel olarak çoğunlukla aynı grupta toplanmıştır. Sözkonusu 5 yöntem sonuçlarının ortalaması model çıktısı; ortalama sıcaklık, maksimum sıcaklık, minimum sıcaklık, oransal nem, rüzgar hızı ve güneşlenmesi süresi parametreleride model çıktısı olarak alınmış ve çoklu regresyon analizleri yapılmıştır. Çok farklı kombinasyonların denendiği analizde ortalama sıcaklık, oransal nem ve güneşlenmesi süreleri kullanılarak elde edilen model (R2: 0,932) istatistiksel olarak en iyi model olarak belirlenmiştir. Uzun yıllık iklim verileri ile üretilen model 2018 yılı verileri ile test edilmiştir. Sonuç olarak yöre iklim koşulları için üretilen bu model, yüksek doğrulukta ve pratik kullanımı ile hem çiftçilere hem araştırmacılara önemli katkı sağlayacaktır.

2019-01-01T00:00:00Z KURTKAYA, Sefa https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6003 2026-02-12T08:16:57Z 2025-01-01T00:00:00Z

Murat Nehri Havzası Rehabilitasyon Projesi Kapsamında Çapakçur Mikro Havzasında Yapılan Çalışmaların İklim Değişikliği ve Karbon Yutak Açısından Değerlendirilmesi KURTKAYA, Sefa ÖZET: Bu tez çalışması, Murat Nehri Havzası Rehabilitasyon Projesi kapsamında Çapakçur Mikro Havzası'nda gerçekleştirilen çevresel iyileştirme çalışmalarının iklim değişikliği ve karbon yutak açısından etkilerini incelemektedir. Proje, bölgedeki ekosistem sağlığının iyileştirilmesi ve karbon emisyonlarının azaltılması amacıyla çeşitli arazi çalışmaları ve rehabilitasyon teknikleri uygulamıştır. Bu çalışma, havzanın ekolojik dengesinin sağlanmasında önemli bir rol oynamaktadır ve yapılan müdahalelerin, bölgedeki iklim değişikliğiyle mücadeledeki katkıları üzerinde durmaktadır. Çapakçur Mikro Havzası, tarıma dayalı faaliyetlerin yoğun olduğu, çeşitli arazi kullanımı türlerinin bir arada bulunduğu bir bölgedir. Bu nedenle, yapılan rehabilitasyon çalışmalarının hem ekosistem sağlığına hem de karbon yutak kapasitesine olan etkileri, iklim değişikliğiyle mücadelede büyük bir öneme sahiptir. Arazi çalışmaları, su kaynaklarının korunması, toprak erozyonunun önlenmesi ve biyolojik çeşitliliğin artırılması gibi çevresel hedefleri içermektedir. Çalışmaların bir diğer önemli boyutu, bölgenin karbon yutak kapasitesinin artırılmasıdır. Karbon yutakları, atmosferdeki karbondioksitin emilerek depolanmasını sağlayan doğal sistemlerdir ve bu kapasitenin artırılması, iklim değişikliği ile mücadelede kritik bir rol oynamaktadır. Tez, yapılan iyileştirme çalışmalarının bu kapasiteyi artırmadaki etkilerini ve bu süreçte kullanılan yöntemleri detaylı bir şekilde incelemektedir. Ayrıca, proje kapsamında gerçekleştirilen toprak ve su yönetimi, ormanlaştırma çalışmaları ve biyolojik çeşitlilik artışı gibi müdahalelerin, bölgedeki karbon depolama kapasitesini nasıl güçlendirdiği üzerinde durulmaktadır. Sonuç olarak, bu tez, Murat Nehri Havzası'nda yapılan rehabilitasyon çalışmalarının bölgesel iklim değişikliği ile mücadeleye nasıl katkı sağladığını ve Çapakçur Mikro Havzası'ndaki karbon yutak kapasitesini nasıl artırdığını ortaya koymaktadır. Çalışma, bu tür projelerin sürdürülebilir çevresel yönetim açısından taşıdığı önemi vurgulamaktadır. Ayrıca, iklim değişikliğine karşı alınacak önlemler ve karbon emisyonlarının azaltılmasına yönelik bölgesel stratejilerin geliştirilmesinde rehber olabilecek bulgular sunmaktadır.; ABSTRACT: This thesis investigates the impact of the environmental improvement activities conducted in the Çapakçur Micro Basin, as part of the Murat River Basin Rehabilitation Project, on climate change and carbon sink capacity. The project has applied various field studies and rehabilitation techniques with the aim of improving ecosystem health and reducing carbon emissions. This study plays a crucial role in restoring the ecological balance of the basin and focuses on the contribution of these interventions to the fight against climate change. The Çapakçur Micro Basin is an area characterized by intense agricultural activities and a mixture of land use types. Therefore, the impact of the rehabilitation activities on both ecosystem health and carbon sink capacity is vital in the fight against climate change. The field studies involved in the project aim to address environmental objectives such as water conservation, soil erosion prevention, and enhancement of biodiversity. An important aspect of the work is the enhancement of the basin's carbon sink capacity. Carbon sinks are natural systems that absorb and store atmospheric carbon dioxide, and increasing this capacity plays a critical role in combating climate change. This thesis thoroughly examines the effects of the environmental improvement activities on increasing carbon sink capacity, as well as the methods used in the process. Furthermore, the thesis focuses on interventions such as soil and water management, afforestation efforts, and the increase of biodiversity, and how these have strengthened the carbon storage capacity in the region. In conclusion, this thesis presents how the rehabilitation activities carried out in the Murat River Basin contribute to regional efforts in combating climate change and how they enhance the carbon sink capacity of the Çapakçur Micro Basin. The study highlights the importance of such projects in sustainable environmental management and provides findings that can serve as a guide in the development of regional strategies to mitigate climate change and reduce carbon emissions.

2025-01-01T00:00:00Z