https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/1269 2026-06-17T19:34:56Z 2026-06-17T19:34:56Z RAHEEM, Hameed Mohammed Rashid https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6159 2026-06-17T09:07:46Z 2017-01-01T00:00:00Z

مسائل فقهية مختارة من كتاب الروضة الندية (للشيخ صديق حسن خان القنوجي المتوفى سنة) 1307 ه RAHEEM, Hameed Mohammed Rashid ملخص الرسالة: تقوم هذه الرسالة على التعريف بشخصيةالشيخ:)صديق حسن خان القنوجي(،المتوفى سنة ( 1307 ه(. وهو عالم جليل من علماء الفقه، بل هو موسوعة علمية، فقد ألف كتبا كثيرة في مجالات متعددة، بلغات مختلفة هي: العربية والفارسية والهندية. وهو مؤلف كتاب ))الروضة الندية((، الذي ألفه في شرح كتاب))الدرر البهية(( في الفقه،للإمام محمد بن علي بن محمد اليمني الشوكاني )ت 1225 ه(، فجاء شرحه مكملا لهذا الجهد الذي بذله الإمام الشوكاني. تبدأ الرسالة بمدخل يحوي على مقدمة وتمهيد عن الحالة السياسية والاجتماعية التي كان يعيشها اليمن موطن الإمام الشوكاني، ثم يأتي القسم الأول ليتحدث عن صاحب المتنوشيوخه وتلامذته، وأهم كتبه، وبيان منهجه في التأليف والتصنيف، فضلا عن وفاته. ثم يتناول القسم الثاني حياة الشارح الشيخصديقحسنخانالقنوجي، ونشأته وكتبه وتصنيفاته، وشيوخه وتلامذته، فضلا عن سرد لكتبه المطبوعة وغير المطبوعة، وبيان منهجه العلمي في التصنيف، ومصادره في التأليف. ثم يأتي القسم الخاص لمسائل فقهية مختارة من كتاب الروضة الندية، يبين كيفية معالجة الشيخ لهذه المسائل وعرضها على المذاهب المختلفة ليتوصل من خلالها إلى الرأي الراجح في المسألة المدعم بالحجة والدليل. ثم تأتي خلاصة تتضمن أهم النتائج التي توصل إليها الباحثفي بيانالجهد الذي بذله الشيخ رحمه الله تعالى في خدمة الفقة الإسلامي، حيث كان من فضلاء – - عصره؛ كثرت رحلاته، وتعددت مشاربه، وتنوعت علومه، وكثرت تصنيفاته في شتى العلوم والفنون،يشهد له بذلك العلماء وتراثه العلمي.كما توصل إلى أن الحديثعن شخصيته وفقهه يحتاج إلى دراسات أكبر من هذه بكثير؛ لأن جهده وتراثه يستحق أكثر من ذلك.; ÖZET: Tezimizin ana konusu, Şeyh Sıddîk Hasan Han el-Kanûcî’nin (1307/1890) kişiliğini ortaya koymaktır. Ansiklopedik bir bilgiye sahip olan büyük fıkıh âlimi Şeyh Sıddîk, farklı alanlarda Arapça, Farsça ve Hintçe olmak üzere farklı dillerde eserler kaleme almıştır. O, imam Muhammed ibn Ali İbn Muhammed el-Yemenî eş-Şevkânî’nin (1225/1810) ed-Dürerü’l-behiyye eseri üzerine yazılmış er-Ravdetü’n-nediyye şerhinin yazarıdır. Mezkûr şerh, Şevkânî’nin ortaya koyduğu çalışmayı tamamlamaktadır. Çalışmamız, önsöz ile Şevkânî’nin anavatanı Yemen’in o zaman yaşamakta olduğu toplumsal ve siyasi durumu ortaya koyan bir girişle başlamaktadır. Tezimizin birinci bölümü, metin sahibi olan Şevkânî’nin hayatı, hocaları, öğrencileri, en önemli eserleri, telifteki yöntemi ve vefatını içermektedir. İkinci bölüm, metnin şarihi olan Şeyh Sıddîk’in hayatı, eğitimi, matbu ve mahtut eserleri, hocaları, öğrencileri, telifte izlediği ilmi yöntemi ve telifte beslendiği kaynakları ele almaktadır. Üçüncü bölüm, er-Ravdetü’n-nediyye eserinden seçilmiş fıkhi konulara değinmektedir. Bu bölüm, Şeyh Sıddîk’in mezkûr konuları hangi şekilde ele aldığını açıklamakta ve onları farklı görüşlerle karşılaştırmaktadır. Bu yöntemi takip ederek delille teyit edilen güçlü görüşe ulaşmayı hedeflemekteyiz. Sonuç kısmı ise ulaşmış olduğumuz en önemli sonuçları ihtiva etmekte ve Şeyh Sıddîk’in fıkıh hizmetindeki gayretini açıklamaktadır. Çünkü o, çağının en üstün âlimlerinden biri olduğu gibi birçok yeri gezmiş, farklı meşreplerden beslenmiş, çeşitli ilimlere sahip olmuş, farklı ilim ve sanat dallarında eserler kaleme almıştır. Gerek âlimlerin bizzat ifadeleri gerekse arkada bıraktığı ilmi miras buna tanıklık etmektedir. Aynı zamanda bu çalışmanın sonucunda onun şahsiyeti ve fıkıhçı kimliğinin daha fazla araştırmaya ihtiyaç duyduğu da ortaya çıkmaktadır. Çünkü onun fıkhı ve ilmi mirası, daha fazla çalışılmayı hak etmektedir.; ABSTRACT: This thesis includes Imam Muhammad bin Ali bin Muhammad al-Yamani al-Shawkani, the owner of AL-Dorr Al-Bahia, who is acquainted with his personality, his scientific life, and the social and political situation in which he lived. We will focus on the most important fatwas and discussion and the words of scientists. This study includes the highlighting of his efforts in the service of Islamic jurisprudence.Through the identification of his methods and his works in the forensic sources and sources in the classification. It contains a statement of a number of his efforts in the doctrine of the implications of the texts of the doctrine,his choices and ambitions, fatwas, and follow the views of Alama and discuss them. The theis also includes a statement of the Imam's knowledge of the schools and its impact and rank among the scholars and their dependence on it. In the end, it was narrated that Shaykh (may Allaah have mercy on him) learned from the Shaafa'i media that he lived between 1173 and 1250 AH. He was one of the virtues of the era. He traveled a lot and diversified his sciences and his classifications varied in various sciences arts. So that the scholars and his scientific heritage attest to it, and that the talk about his character needs requires much larger studies, because his effort and heritage deserve more than that.

2017-01-01T00:00:00Z HASAN, Ameer Mohammed https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6158 2026-06-17T09:03:00Z 2017-01-01T00:00:00Z

البنوك الاسلامية في كردستان العراق ومدى إلتزامها بالشريعة الاسلامية (دراسة 1307تحليلة) HASAN, Ameer Mohammed ملخص الرسالة: تناولت هذه الدراسة )البنوك الإسلامية في كردستان العراق ومدى التزامها بالشريعة الإسلامية( حيث قام الباحث بالدراسة والتحقيق على ما تقوم به المصارف الإسلامية في كرستان العراق من أنشطة وأعمال، وبيان ما يكون صحيحا وغير صحيح. وجاءت هذه الدراسة فريدة في بحثها عن استكشاف الحقائق التي تدور حول البنوك الإسلامية من الاستثمارات والانظمة المصرفية. البنوك الإسلامية في كردستان العراق تعمل تحت قوانين لا تلتزم أنظمتها المالية والاقتصادية بعدم التعامل مع الربا، كما هوحال معظم المصارف الإسلامية. كما يدور محور الرسالة على أهمية وجود المصارف الإسلامية في عصرنا هذا شريطة أن تكون وفق أحكام الشريعة الإسلامية قولا وعملا. لذلك يكون من نصيب الفصل الأول: التعريف بالبنوك الإسلامية، والحديث عن هيئة الرقابة الشرعية...، ومن نصيب الفصل الثاني: فيخصَّص عن مجالات عمل البنوك الإسلامية، والاشارة الى أهم أعمال التمويل والإستثمارفي البنوك الإسلامية، ثم بعد ذلك الحديث عن دراسة ميدانية حول البنوك الإسلامية في كردستان العراق، ومنهجية البحث فيها، وفي الخاتمة: ذكرت فيها أهم النتائج التي توصل إليها البحث ، ثم أعقبها ببعض التوصيات هامة; ÖZET: Bu tez Kuzey Irakt’a bulunan İslamî bankaların İslami hassasiyetlere göre çalışıp çalışmadıkları irdeleyen kapsamlı bir çalışmadır. Çalışmamızda Kuzek Irak’taki tüm İslami bankalar mercek altına alınmış ve bu bankaların iş ve işlemlerinde İslami ölçütlere dikkat edilip edilmediği araştırılmıştır. Bankalardaki işlemlerden İslami olanlar ve İslama aykırı olanlar belirlenmiştir. Kuzey Irak Bölgösel Kürt Yönetimi bölgesinde bu güne kadar akademik açıdan bu konuda her hengi bir çalışma yapılmamıştır. Bu açıdan bu tez ilk defa olarak bölgedeki İslami bankacılığın iş ve işlemlerini İslami açıdan ortaya çıkarmaktadır. Kuzey Irak’taki İslami bankalar yönetimin belirlediği ve İslami olmayan kanunlar çerçevesinde çalıştığı için bu konuda pek çok proplemler meydana gelmektedir. Bu durum dünyadaki bütün İslami bankalar için geçerlidir. Çalışmada bu asırda İslami bankacılığın önemine değinmiştir. İslami bankaların olmasının zaruri olduğu kanısına varılmıştır. Müslüman halkın faize bulaşma korkusu bu bankaların varlığını olmazsa olmaz kılmıştır. Ancak hem sözde hem de amelde (teori ve pratik) İslami kurallara göre çalışmaları şarttır. Bu çalışma konu ile ilgili hem eski asır alimlerin görüşlerini hem de günüzdeki alimleri görüşleri incelenmiş ve özellikle ihtilaflı konular araştırılarak sağlıklı ve doğru sonuçlara ulaşılmıştır. İkinci bölüm, İslami bankaların çalışmalarının alanları, İslami bankalardaki en önemli finansman ve yatırım faaliyetlerine atıfta bulunma ve ardından bankalar üzerinde yapılan bir saha çalışması hakkında konuşma konularını ele almaktadır. Irak Kürdistanı'nda ve araştırma metodolojisinde ve sonuçta: Araştırmanın en önemli bulgularından bahsedildim ve bunu takiben bazı tavsiyeler takip edildi.; ABSTRACT: This study investigated the Islamic banks in Iraqi Kurdistan and the extent of their adherence to Islamic law. The researcher studied and explored the activities and actions of the Islamic banks in the Kurdistan of Iraq، accordingly he has stated what is the true and incorrect relating these activities and actions. This study is unique in its search for exploring the facts about Islamic banks from investments and banking systems. Islamic banks in Iraqi Kurdistan operate under laws that do not make interest (riba) account by their financial and economic regulations، as is the case with most Islamic banks. The focus of this study is on the importance of the existence of Islamic banks nowadays، providing that they are in accordance with the provisions of Islamic law in words and actions; that many people refuse to deal with anything that would lead to usury or riba. This study is based on the descriptive approach in showing the views of the old and contemporary Islamic scholars and presenting their correct opinion on the issues that they have had different opinions. Therefore, the first chapter should include the definition of Islamic banks, and talk about the supervisory authority Legitimacy and the second chapter should devote to the areas of work of Islamic banks, and reference to the most important finance and investment in Islamic banks, and then talk about a field investigation on Islamic banks In Iraqi Kurdistan, and the methodology of research in it. In the conclusion, it is pointed to the most important findings of the research that the researcher found them, then Followed by some important recommendations.

2017-01-01T00:00:00Z ABDULRAHMAN, Akram Muhildin https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6157 2026-06-17T08:20:43Z 2017-01-01T00:00:00Z

Applications of GIS and Agro Ecosystem Management Practices to Survey and Improve Soil Fertility, Inhibited Nematodes Activity Using Natural Fertilizers on Cucumber Plant Under Green House in Tainal Watershed (BAZIAN) ABDULRAHMAN, Akram Muhildin ABSTRACT: Agroecosystem management from agronomic vision it is live that contain us and ask for a maintains throw it is natural resources (water, soil, plant) by it on natural resources like some soil improvements , in the present work a new technology of ArcGIS 10.1 and a plan include two direction used, firstly making a survey for soil fertility and a harmful insect called Nematode in 12 km2 area N 35.5731, E 45.1798 followed to Tainal watershed (Bazian City, west of Sulaimaniyah, north of Iraq) that we discovered from our investigation 30% of these greenhouses soil are infected with nematode and most of these soils are not fertile except Bagajani sits (N 0.22%, P 92.6 ppm, K 0.038 m eq/ l, O. M 2.85%, EC.0.23 ds.m). In the same area N35.750, E45.354 a research in epidemic greenhouse soil with nematode done that analyst for water quality and soil fertility and nematode infection before any application. four kind of soil improvements (biological like dry yeast Saccharomyces cerevisiae with two concentration, Biofertilizers, organic matter like humic acid, extract for plant and fungi residue called Nemakey) chemical fertilizer for more comparison and water as a witness or control were used. These seven treatment applied in R.C.B.D. design on Cucumber plant (BAHARA F1) with three replication each unit from these 21 unite (plot) contained 18 cucumber plant. By using XLSTAT program statistically analyst the results that show using dry yeast (10 gm/L.) have a significant differences on (P≤0.05) on the soil ph by decreased to 7, N contain , available p, K . Also the humic acid make a significant (P≤0.05) effect on EC, P, OM, Ca Mg. the biofertilizers also have a significant effect (P≤0.05). The yeast (10 gm/L) have a significant differences on (P≤0.05) on (yield 71.8 kg/5 m2 comparing with control 48.73 kg/5 m2, total leaf area 1.5 m2 comparing with the witness 1.16 m2 , TSS number of aborted flowers) Dry yeast, humic acid; biofertilizers make significant differences (P≤0.05) on the nematodes activity in all stages (larvae, egg mass, Gallas).; ÖZET: Agroecosystem yönetim agronomik vizyonu, canlı, abd ve isteyin çöpe korur, doğal kaynakların (su, toprak, bitki), doğal kaynaklar gibi bazı toprak gelişmeler, bu küçük çalışma biz tekrar bunun için yeni teknoloji, ArcGIS 10,1 ve bir plan arasında iki yönde, öncelikle bir anket, Öncelikle toprak verimliliği için bir anket yapmak ve zararlı bir böcek adı Nematode 12km2 alanı N 35,5731, E 45,1798, ardından, Tainal havzasi noktası Bazian Şehir, Batı'Sulaimaniyah , Kuzey irak, Biz keşfedilen, araştırmalarımız %30, bu yeşil evler toprak bulaşmış nematode ve çoğu bu topraklarda, bereketli Bagajani hariç oturduğu N 0,22%, P 92,6 ppm, K 0,038m.eq/l,O.M 2,85%, AK.0,23ds.m. Aynı bölgede 35,750 N, 45,354 E bir araştırma, salgın yeşil ev toprak nematode biz analist su kalitesi ve toprak verimliliği ve nematode enfeksiyon önce tüm uygulama Biz dört tür toprak biyolojik benzeri Saccharomyces cerevisiae maya'da iki konsantrasyonu , biofertilizers , organik madde gibi humic asit , extract, bitki ve mantarların artıkları Nemakey denir kimyasal gübre daha fazla karşılaştırma ve su bir tanık olarak. Bu yedi tedavi uygulanır R.C.B.D. tasarımı salatalık bitki BAHARA F1 üç çoğaltma her birim bu 21 unite çizim bağımsız 18 salatalık bitki seçtik 10 bitki olarak veri parametreleri.. Kullanarak program XLSTAT biz analist istatistiksel sonuçlar show ile kuru maya 10gm/L. önemli farklılıklar P≤0,05, toprak ph, azalan 7 ,N içeren , mevcut p, K . Ayrıca humic asit önemli bir P≤0,05 etkisi AK, P, OM, Ca Mg. biofertilizers de önemli bir etkisi P≤0,05. Bitki üzerinde maya 10gm/L önemli farklılıklar P≤0,05 ürün 71.8kg/5m2 karşılaştırarak kontrol 48,73kg/5m2 , toplam yaprak alanı 1,5m2 karşılaştırarak Karşılaştırarak, tanık 1.16m2 , TSS, numarası çiçek iptal edildi Gelişmeler kuru maya, humic asit; biofertilizers önemli farklılıklar P≤0,05 nematodes etkinliği tüm aşamalar larvalara, eggmass, Galla.

2017-01-01T00:00:00Z AZEEZ, Saad Mikaeel https://acikerisim.bingol.edu.tr/handle/20.500.12898/6156 2026-06-17T08:06:11Z 2017-01-01T00:00:00Z

Surriyalîzm di Helbesta Nûxazî ya Kurdî de (Bi nimûne helbestên Sebah Rencder) AZEEZ, Saad Mikaeel ÖZET: Bu tez, Modern Kürt Edebiyatı şairlerinden biri olan Sebah Rencder’in şiirlerinde sürrelizm akımı konusunu ele almaktadır. Genel olarak sürrealizmin temelleri üzerinde durulmuş, Modern Kürt Edebiyatı’ndaki yerinden bahsedilmiş ve Sebah Rencder’in şiirleri sürrelizm akımı çerçevesinde ayrıntılı bir şekilde incelenmiştir.Özellikle şairin bu akımla şiirlerini nasıl güçlendirip zenginleştirdiği ve Modern Kürt Edebiyatı’ndaki rolünden bahsedilmiştir. Tezimiz, giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde genel olarak sürrealizmin doğuşu ve yayılışı, özellikle de doğu edebiyatlarından Arap Edebiyatı’na etkisi üzerinde durulmuş. İkinci bölümde ise Irak Kürdistanı’ndaki Modern Edebiyattan bahsedilip bu bölgede sürrealizmi ortaya çıkaran nedenler ve sürrealizmi Modern Kürt Edebiyatı’na taşıyan edebî topluluklardan bahsedilmiştir.Üçüncü bölümde ise sürrealizmin temellerinden bahsedilip Sebah Rencder’in şiirlerinden örnekler verilmiştir.; ABSTRACT: Our research is about ''Modern Kurdish poems is Surrial, poet Sabah Rangder poet example''. He trise to show the properties of surrials in modern Kurdish poems as titeratural movement and art so as to be a complete poems in modern Kurdish poems generally and the form of the poems writing and how to be used in songs and its role in the modern Kurdish poems. In additional of surrial appearment of the writing the properties with the poet. Our research is consist of a prefix so as to be a gate to modernisims and we devided our research into three main chapters: The first chapter: Is about the poem generally and how to be revolved and dereloped the Surial in Euroup-France, and how to entered the sourrounded nations such as Arabic Arts. And in the second chapter: We tried to recognize the modernisim in Kurdistan region and the surialism appeament and the ways of spreading this movement in Kurdis poems. And the third chapter: We tried to stop the bases and properties of the poems in Surialism, and as an example we tried to study and mention ''Ranjdar’s'' poems andhow to analyse the Surrialisms. And at the end we gave the most important results of our studing.

2017-01-01T00:00:00Z